vrijdag 30 juli 2021

Meer dan een wonder dat alles het doet.

Het lijkt allemaal zo gewoon maar dat is het natuurlijk niet. Mensen die tijdelijk of langdurig met lichamelijke of mentale klachten moeten omgaan of leven met een handicap weten er alles van. En als je zelf je voet verstuikt, een keer spierpijn hebt of je je ergens bezeert dan voel je al snel wat voor tijdelijke ‘beperkingen’ dat oplevert.
 
Vanmorgen dacht ik er weer eens aan. Alles functioneert al meer dan vierenzestig jaar bij mij. Ik ben tot nu toe kern gezond. Het feit dat we, mijn vriendin en ik, met onze eigen handen iets unieks in Thailand kunnen bouwen is er het zichtbare resultaat van.
 
En als er als eens een keer een ongemak optreedt dan is dat lichaam zo gigantisch goed in staat om zichzelf te herstellen. Wat mij betreft als het effe lukt geen medicamenten voor nodig. Ik herinner me een gezegde: “Met medicijnen duurt het herstel ongeveer zeven dagen, zonder ongeveer een week”.
En nee, dat zelf herstel zal niet voor eeuwig door gaan. Ook dat hoort bij de natuur. Ouder worden kan immers met gebreken komen. En toch “behaalde resultaten in het verleden” geven me nog steeds een meer dan goed gevoel voor de toekomst.
 
Goed om weer eens even bij stil te staan en vooral ook om dankbaar voor te zijn. Gezond zijn is geen vanzelfsprekendheid maar blijft voor mij een wonder.

Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 23 juli 2021

Vrijheid. Je zit soms jezelf in de weg.

(Foto: Reuters)
Na mijn meditatie en yoga las ik vanmorgen dit:

“Datgene wat je het meest verhindert om werkelijk vrij te zijn, is je neiging om verstrikt te geraken in angsten en verwachtingen over wat ik 'had moeten' of 'zou moeten' doen of zijn. Vaak heb je reflexen die je verlammen en je verhinderen om nieuwe ruimtes te ontdekken waarbinnen je kan groeien.”

Veel mensen laten zich meer en meer in hun vrijheid van nog zelf kunnen denken beperken. Misschien is het een vorm van slaafse luiheid en volgzaamheid geworden om maar te geloven in alles wat je uit (sociale) media op kunt pikken. Het is slaafs smullen van tv, kranten, YouTube en sociale media. We kunnen, zo lijkt het, niet meer zonder. Het is een vorm van eenzaamheidverslaving geworden. Een eenzaamheid die daadwerkelijk verlamt, angstig maakt en je verhindert om nieuwe ruimtes te ontdekken en te groeien. Om dingen weer in realistische proporties te zien en te zetten en wat luchtiger, ook nog, van leven te genieten.

Twee voorbeelden van hier:
Mensen raken steeds meer in angst. In mijn beleving momenteel door een overkill aan (sociale) media-aandacht en focus op een wereldwijd virus. Natuurlijk is er iets aan de hand in de wereld. Niemand ontkent dat. Ook ik kan het oplopen net als zoveel andere infecties en ziekten. Maar is er ook nog iets anders, en met name iets positiefs, om over te praten? En, in relatie tot dit blog, nemen we ook nog de vrijheid om zelf eens na te denken en dingen in proportie te zien. 
 
Een krantenkop van afgelopen week:
“Naarmate de uitbraak verergert, wordt de Thaise tempel overspoeld met crematies van het coronavirus.”
(De foto, bij dit blog als een van de foto’s bij het artikel).
En als laatste nieuws van vandaag dat een crematie ruimte in Bangkok, na vijfentwintig jaar gebruik met gemiddeld drie crematies per dag gedurende die tijd (zo'n vijfentwintig duizend), helaas is ingestort. Als oorzaak wordt de extra belasting door sterfgevallen van het virus genoemd en terloops wordt er ook een banknummer genoemd om te doneren voor nieuwbouw. 

Nu moet je weten dat het land waar ik met veel plezier al meer dan negen jaar te gast ben, meer dan veertig duizend boeddhistische tempels kent. Overigens met nagenoeg evenzoveel daaraan gekoppelde crematoria.

Op dit moment komen er, officieel aangegeven door de autoriteiten gerelateerd aan dat virus en verspreid over het hele land, helaas ongeveer honderd mensen per dag om. Regulier telt dit land ca. zestienhonderd sterfgevallen per dag. En die honderd komen er lang niet allemaal nog eens extra bij.
Kun je dan spreken van het ‘overspoelen’ van tempels met crematies van het coronavirus? Of het nu ineens pardoes door extra crematies door het virus instorten van een gebouw?
Gemiddeld is het er één op vier honderd tempels... In mijn beleving niet echt een gigantische hogere drukte van belang. Dit soort berichten boezemt bij mensen alleen maar meer angst en onrust in.

Het tweede voorbeeld. Zo’n ruim veertien duizend 'positieve tests' (ze worden nieuwe gevallen genoemd) gisteren. Mensen die zelf meestal nog niet eens weten, of er beroerd van zijn, dat ze het virus onder de leden hebben en gelukkig over het algemeen zonder veel problemen snel herstellen. 
Het ministerie van volksgezondheid van ons buurland Maleisië, als voorbeeld, verkondigde onlangs dat van hun twintigduizend besmettingen op een zekere dag,  98.1% van de mensen die besmet waren niet of nauwelijks klachten hadden.  
Maar de voortdurende focus op de grote getallen doen het naar buiten toe, in relatie tot het kweken van angst, buiten toe heel aardig.

De bevolking telt hier, met alle expats die hier wonen en werken (en helaas momenteel zonder toeristen), zo’n tweeënzeventig miljoen zielen. De wederom eenvoudige rekensom geeft dan aan dat er één op de gemiddeld vijf duizend mensen positief getest wordt. In mijn beleving geen getal om heel erg angstig van te worden.

Maar mensen zijn bang, heel erg bang en maken het zelf alleen nog maar erger. Gigantische werkloosheid, zelfmoord, depressies, een economie die steeds verder instort (onder andere door de toeristenindustrie die zo goed als plat ligt) en vul verder maar in. Ernstige effecten. 

En moeten we dan steeds maar slaafs afwachten omdat we er toch niets aan kunnen veranderen? Onzin!
We kunnen er zeker iets aan veranderen. Kom met jezelf in actie. Eén van die zaken is om weer eens wat vrijer te gaan denken en je minder aan te trekken van dat wat er voortdurend aan negatieve informatie op je wordt afgevuurd. Informatie die je ziek maakt.

Verdiep je in een hobby, lees weer eens een spannend boek, pak je fiets en ontdek (eindelijk) eens je eigen omgeving, ga er op uit met de hond, geniet van elkaar, en zo is er nog heel veel positiefs meer. 

Stop met het voeden van het media systeem en het delen van al het (soms zelfs fake) 'nieuws'. En vraag, als er weer eens over wordt gesproken, om het eens over iets anders te hebben. Iets dat werkelijk interessant voor je is, je laat groeien en je opbeurt. 

Stop met jezelf op voorhand alweer wijs te maken dat het gemakkelijk gezegd is maar voor jou zo moeilijk te verwezenlijken. En draai jezelf geen rad voor ogen dat er niets meer over is om voor te leven of om van te genieten. Je weet immers diep van binnen dat dat niet zo is. 

Wees en/of wordt creatief. Vindt de ‘uitknop’ van die luie apparaten en heb het lef om bewust weer eens andere dingen in je leven ‘aan’ te zetten en wat meer te gaan genieten. 

En vooral, schiet niet door in angsten en zorgen, denk vrij. Je zit jezelf met je gedrag vaak veel te veel in de weg. 

Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 16 juli 2021

Je zult maar minister-president of minister van volksgezondheid zijn…

Nee, ik bedoel niet alleen in Nederland maar wereldwijd.

Je moet toch momenteel mentaal en fysiek totaal gesloopt worden door de voortdurende stroom van modder en kritiek die er van minuut tot minuut over je inzet op je wordt afgevuurd.
Ik zag net een stukje van een livestream van een debat over de ontwikkelingen van het wereldwijde virus dat landen aardig in de greep houdt. Menselijk gezien om niet goed van te worden. En ja, in dit soort functies moet je zeker tegen kritiek kunnen en er mee weten en leren om te gaan maar dit is toch al te gek. 
 
Een deel van mijn laatste job was besluitvorming in situaties van rampen en crises. Een verantwoordelijke opgave en in sommige situaties, zeker ook binnen de wereld van het Internationale Rode Kruis, leven en dood.
 
Met overgave, informatie van dat moment, beste bedoelingen, gericht op de verwachte ontwikkelingen van de situatie en vooral ook gevoel neem je besluiten. Achteraf heel makkelijk om over te oordelen (en te veroordelen).
 
Niet alleen in Nederland maar ook in Thailand en de rest van de wereld zie en voel ik dat wereldleiders proberen de huidige viruscrisis binnen de mogelijkheden, met haar onvoorspelbaarheid en met de aanwezige hulpmiddelen zo goed mogelijk te bestrijden. Of je zo'n baan werkelijk moet 
ambiëren op dit moment is voor mij de vraag. Knap dat mensen er niet voor weglopen. 
 
(Sociale)media en ‘de beste stuurlui die aan wal staan’ (inclusief de dames en heren politici die over de schouders mee kijken) weten achteraf alles beter. Inderdaad, “achteraf kijk je een koe in de kont” luidt het Nederlandse spreekwoord.
 
En nee, ook ik ben het met alle maatregelen en beperkingen niet eens. Het is zoals het is. En toch, ongeacht politieke partij of stroming ook… het is en blijft MENSENwerk. En ondanks dat prima salaris (dat regelmatig wordt genoemd) toch eens een dank je wel voor de inzet!
 
Misschien ook eens een positief signaal tussen alle modder die voortdurend gegooid wordt.
 
Het blijft apart dat iedereen het kennelijk beter weet.

Frans Captijn (Gangey Gruma) 


vrijdag 9 juli 2021

Voel je snel stukken beter

Ik weet niet wat het is maar het lijkt erop of de stroom van negatieve berichtgeving dagelijks toeneemt. (Sociale) media is het negatieve medicijn en velen van ons genieten ervan, misschien om erbij te horen, om al dat negatieve nieuws ook nog eens dunnetjes te verspreiden naar al hun sociale media ‘vrienden’.

Het is een bewezen feit dat mensen tien keer meer aandacht aan negatief nieuws dan aan positief nieuws besteden. En al die negativiteit maakt somber en ziek.
Ik las onlangs dat de constante aanval van negatief nieuws je perspectief op de toekomst vervormt en je vermogen remt om zelf een positieve impact te maken. 

Het is een ander wereldwijd virus waaraan we nauwelijks aandacht besteden. Een verslaving die we ongemerkt blijven voeden met onze telefoonverslaving. Je komt toch nagenoeg niemand meer tegen zonder een mobieltje in zijn of haar hand of (maar heel kort) in de broekzak?
 
Er is juist zoveel positiefs te melden en daarvoor heb je (sociale)media niet eens nodig. En nee, dat is jezelf geen rad voor de ogen draaien. Het is een kwestie van je mindset veranderen en je focus verleggen.
 
In mijn lessen toonde ik regelmatig een bordje dat aan onze hotelkamers hing: “Don’t disturb” stond op de ene kant. “Clean up room” aan de andere. Een eenvoudige herinnering.
 
Wil je je snel stukken beter voelen? Laat je dan niet verstoren. Verandering van mindset, zet dat apparaat gewoon eens uit. Echt, het lukt. Het is mij ook gelukt. Ik heb zelfs al jaren geen sociale media meer en dat scheelt me een hoop tijd die ik aan andere, meest positieve dingen, besteeds.
Moeilijk? Dat toont je verslavingsgraad aan.
 
Clean up room? Waarom maak je je zo druk en maak je je zorgen over die dingen waarop je geen invloed hebt of juist wel? (zie bijvoorbeeld mijn blog van vorige week). Ruim eens op en maak ruimte.
Verleg je focus en geef aandacht aan die dingen, hoe klein misschien ook, die je positieve energie opleveren. Ze zijn er zeker weten ook voor jou!
 
En, over dat delen gesproken, geef een ander eens een complimentje of een positief woord. Het doet wonderen.


Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 2 juli 2021

Je zorgen maken? Pure tijdverspilling

Het was afgelopen week weer een leuke opfrisser. Ik schreef er al eens eerder over. De onzin van jezelf zorgen maken. Ik kreeg er een kort leuk filmpje van Gauer Gopal Prabhu over toegestuurd van een goeie kennis hier in Thailand. 
Een eerste reactie van me was een lach en daarna een dieper ‘inderdaad, zo is het ook’.

Al veel eerder kreeg ik het inzicht dat je zorgen maken over dingen waar je in je leven mee te maken hebt of krijgt niet alleen grote tijdverspilling en verstoring van je nachtrust zijn maar ook ziek maken en vooral helemaal niets oplossen. Tijdens een van mijn lessen filosofie hier in Thailand kreeg ik dat ooit van een monnik mee. En als je er dieper over nadenkt dan kan je niet tot een andere conclusie komen.

Ons brein gaat ongecontroleerd met alles aan de slag en stopt, zolang we in leven zijn, nooit. De meest vreselijke dingen zien we met ons gebeuren en we gaan ons zelfs op die situaties voorbereiden. Steeds weer kom je erachter dat het meestal anders en ook in de meeste gevallen milder uit pakt. En op het moment dat we met een situatie moeten omgaan dan hebben we allang alle vaardigheden in huis om er mee om te gaan.

En ik weet, gemakkelijker gezegd dan gedaan. Waarom? Omdat we het onszelf nooit hebben aangeleerd om te stoppen met zorgen maken en ons brein te temmen. Het management ervan in onze eigen hand te nemen. We leren maar niet van eerdere ervaringen die ons keer op keer laten zien dat het zinloos was.

Prabhu geeft met de sheet (zie foto bij dit blog) tijdens een presentatie netjes aan hoe het werkt.
Heb je een probleem in je leven? Nee? Dan hoef je je ook geen zorgen te maken.
Ja? Stel je zelf dan de vraag; “Kan ik er zelf iets aan doen?”. Is het antwoord ja, doe er dan iets aan en stop om jezelf zorgen te maken. Is het antwoord nee? Ook dan is het geen reden om je zorgen te maken. Die zorgen zijn zinloos en leveren je immers niets in je voordeel op. Ze maken niet alleen jou maar ziek maar beïnvloeden ook je omgeving.

Soms is het goed daar weer eens bij stil te staan. Het slaapt zoveel beter. 

Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 25 juni 2021

Niet langer gebonden blijven aan iets waar je afstand van doet.

Op 18 maart 2016 publiceerde ik al eens een blog over de kunst van het loslaten (Wil je dat blog zien klik dan hier). Het was een blog uit de tijd dat ik nagenoeg elke ochtend meditatielessen met boeddhistische filosofie op het wellness resort in Mae Rim, Thailand, gaf.

Onlangs kwam ik een, in mijn ogen, mooie aanvulling tegen die ik graag deel.

De Indiase Jesuit Tony de Mello (1931 – 1987) stelde dat je gebonden blijft aan iets waar je afstand van doet. Het blijft je in zijn ban houden. Toen ik dat las en er wat meer over dacht kon ik me in heel veel gevallen in die stelling vinden. Veel mensen die ik tot nu toe in mijn werk en privéleven ben tegengekomen ‘blijven hangen’ in iets waar ze afstand van hebben gedaan. Meestal overigens ongewenst afstand. Een situatie die hun plezier in het leven soms aardig in de weg staat. 

De Mello adviseert om eens van een afstandje naar die situatie te kijken en om te proberen om eens te doorzien wat er echt en dieper aan de hand is zonder er een waardeoordeel aan te geven. Kortom om de situatie te doorzien. En met name in het doorzien zonder gelijk naar die innerlijke stem te luisteren die weer boven komt is vaak niet gemakkelijk.

Als je erachter komt wat het eigenlijk waard is, dan zul je er geen afstand van hoeven doen. Het zal je namelijk heel natuurlijk en als vanzelf ontvallen is zijn stelling.

En ook toen ik daar dieper over dacht ontdekte ik in mezelf dat dat voor mij zo is. Of het nu iets materieels, immaterieels of emotioneels is of de situatie zelf die je met je gevecht om gebonden te willen blijven in standhoudt.  

Wellicht een overweging waard.


Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 18 juni 2021

Be-kering en geduld. De Jip en Janneke ervaring (en beloning)

We zijn inmiddels nu anderhalf jaar onderweg met ons bouwproces in Surin, Thailand. Het zelf ontwerpen en met eigen handen bouwen van een energierijke privé plek met piramides.

Steevast is de eerste vraag die mensen stellen; “Wanneer is het klaar?” Mijn standaard antwoord; “Als het klaar is.”. En ja, dat kan nog wel jaren duren. We zijn en blijven gewoon lekker bezig. Tot nu toe is onze tijdelijke wooncontainer en het labyrinth af en we zijn nu met twee gastpyramides (slaapkamers) bezig. Het woonhuis gedeelte zal nog wel effe duren. 

En toch natuurlijk een logische vraag vanuit de snelle wereld waarin we zijn opgegroeid en leven. Hurry up met je idee en ‘zet het even neer’. Hollen en stress. Het werd me tien jaar geleden bijna fataal door een eenzijdig ongeval in Zeeland.

Na die ervaring heb ik mijn levenswijze totaal veranderd. Eigenlijk een soort van be-kering. Nee, niets spiritueels (hoewel) maar het leven op een nieuwe manier bekijken, vanuit een nieuw perspectief. Weg met de stress en regelmatig de tijd nemen om vanaf een afstandje eens te kijken naar waar het allemaal echt om draait. “Rijkdom”, macht en controle lijken hoog te staan aangeschreven in deze wereld. En als je er van een afstandje naar kijkt dan moet ik er toch regelmatig erg om lachen.

Afgelopen week weer zo’n ervaring met een jonge, in topfitness verkerende, voetballer die voor het oog van de wereld tijdens een wedstrijd in elkaar zakt. Zijn coach gaf gelijk aan dat het je weer eens met de neus op de feiten drukt van waar leven eigenlijk echt om draait. En helaas hebben velen dat nog niet ontdekt… niet om rijkdom, macht en controle.

Die vraag van; “Wanneer is het klaar?” bracht afgelopen week ook een Jip en Janneke verhaaltje in mijn herinnering terug. Ze hadden aardbeien plantjes en Jip kon niet wachten op de eerste aardbeien die zouden gaan komen. Elke dag liep hij ongeduldig om de plantjes heen maar er gebeurde niet of nauwelijks wat. Hij gaf het maar op tot hij een week later toch nog eens ging kijken en… verrek… de eerste aardbeien.

Hier is een boeddhistische gezegde: 
De taak van de boer is om het land voor te bereiden en te bewerken, water in het rijstveld te laten lopen, de rijst te zaaien of te planten en zich nooit af te vragen wanneer er geoogst kan worden. De rijst komt, in zijn eigen tempo, precies op tijd.

Wij genieten van ons bouwproces. Geen project want er is immers geen eindtijd laat staan dat we rekening houden met SMART (Specifiek, Meetbaar, Aanvaardbaar, Realistisch en Tijdgebonden) principes en doelen. Beperking van creativiteit, stress verhogend en toch eigenlijk achteraf gezien om erg om te lachen.
Inderdaad, weer die be-kering. 
En als je zo af en toe eens terug kijkt naar ons bouwproces dan is er tot nu toe met veel aandacht toch al aardig wat goeie en rijpe ‘oogst’ te zien en bereikt. En dat is, net als bij de aardbeien van Jip en Janneke, toch een aardige beloning.

Geen ongeduld en met be-kering. Leven op een nieuwe manier en nagenoeg zonder stress.


Frans Captijn (Gangey Gruma) 


 

vrijdag 11 juni 2021

Voor twee weken even monnik

Vorige week vrijdag en zaterdag waren we in het dorp uitgenodigd voor het inwijdingsritueel van een nieuwe (tijdelijke) monnik. Het is een typisch Thais Boeddhistisch ritueel.'

Om dankbaarheid te tonen aan de familie, en met name de ouders en moeder, besluit een zoon meestal om voor kortere of langere tijd monnik te worden en het tempelleven van meditatie, studie, gebed en persoonlijke verdieping aan te gaan. Gehoorzaamheid, respect, dankbaarheid en toewijding tonen aan de mensen die hem hebben opgevoed. Volgens de Thaise traditie draagt het bij aan goed Karma voor de familie.

Er kunnen ook meer onderliggende redenen zijn zoals het eren van overleden familieleden en nog veel meer. Van origine vindt zo’n tijdelijk monnikschap plaats voordat de zoon trouwt. 

Hoe dan ook, wij waren erbij. Vrijdagmorgen vroeg was er een uitgebreid ontbijt (jawel, wederom om acht uur in de morgen alweer aan het bier) voordat de ceremonie om negen uur (het geluksgetal 9) begon.
Een monnik, nam na een vorm van zegeningen en chanten, de aftrap met harenknippen van de nieuwe kandidaat. Gevolgd door zijn moeder en de genodigden die allemaal drie plukjes haar mochten afknippen. Ook ik was van de partij.

De monnik maakte daarna met een scheermes het werk af. Zowel hoofdhaar als wenkbrauwen moesten eraan geloven. 

De hele dag kwamen er vrienden en bekenden aan, een party van een dag, en in de avond was er een diner.

Zaterdagmorgen in optocht naar de tempel, nu in het oranje gekleed en met een bedelnap. Hij was niet de enige die dag en buiten de tempel was het meer dan druk met familie en vrienden van alle nieuwe monniken die werden ingewijd. Op het tempelterrein veel kraampjes met eten en drinken. Waar zouden Thai zijn zonder overal en de hele dag door eten? 😉

Tijdens het ritueel keek er ineens een 'oude' monnik naar mij. Niet omdat ik de enige buitenlander in de tempel was maar omdat ik (al jaren) ook kaal ben geschoren. Hij gaf me aan dat ik er al (op mijn wenkbrauwen na) klaar voor was en zo kon aanschuiven. Nou, wie weet ooit in een volgend leven. 

Twee weken maar voor deze monnik. Niet werken betekent hier in de meeste gevallen ook geen inkomsten. En sommige mensen lijken nog steeds echt voor lange tijd onmisbaar. Er wordt dan ook vaak al een tijdje voor gespaard.

Superleuk om dit een keer van nabij mee te kunnen maken.

Hieronder nog wat sfeerbeelden.








Frans Captijn (Gangey Gruma) 



vrijdag 4 juni 2021

Lekker lachen. Een dag niet gelachen is een dag niet geleefd.

We gaan gemiddeld zo’n vijf tot zes keer per week uit eten. Effe er uit en voor de prijs hoef je het niet te laten. Daarnaast niet al te veel boodschappen, tijd om aan andere dingen te besteden en ook nog eens minder afwas. Ook om nog eens andere mensen te ontmoeten. En 'afhalen' of 'online' bestellen blijft niet mijn ding. 

In ons dorp wonen drie buitenlanders, een Australiër, een Duitser en ik. Alle drie hebben we een Thaise partner en we treffen elkaar vaak in het kleine restaurantje aan de rand van ons dorp. Regelmatig duurt het nogal even voordat het eten dat we bestellen klaar is. We zijn niet de enige klanten en veel mensen komen er om af te halen. Prima eten, goeie pot bier met ijs en lachwekkende conversaties. Gewoonweg meestal droge humor over dat wat er die dag dus allemaal weer eens anders ging dan we dachten.
We lachen dan ook aardig wat af met z’n allen over eigenlijk helemaal niets. En de dames doen ook regelmatig een stevige duit in het zakje. En weer op weg naar huis, met nog steeds een glimlach op je gezicht, voelt het werkelijk dat je die dag weer zalig geleefd hebt.

Een voorbeeldje.
Afgelopen week hadden we een uitnodiging voor een verjaardag ontbijt van de vrouw van de Australiër. Hij wist niet wat er allemaal ging gebeuren en liet het maar weer over zich heen komen zei hij vooraf. Verkeerd gehoord maar die verjaardag begon al om zes uur in de ochtend terwijl ik acht uur verstaan had.

Wij kwamen dus om acht uur en op dat moment zaten er negen monniken in een tent al aan een stevig ontbijt na alle ceremoniële zaken en het chanten dat ze er de afgelopen twee uur al op hadden zitten. Voor de dertig gasten was er zowel Thais als internationaal voor ongeveer honderd man gekookt geloof ik en natuurlijk al vroeg in de ochtend ook bier. Het leek wel een beetje fruhshoppen tijdens carnaval.

De hoofdmonnik begreep dat wij, overigens net als onze Australische kennis (Bob), zijn zegen hadden gemist en nodigde ons uit om dat alsnog bij hem te komen halen. Wij gaven er gehoor aan. Wat hij ons allemaal toewenste weet ik niet, mijn vriendin zei dat het nogal wat goeds was. Gedurende zijn gebeden besprenkelde hij ons met water en dat ging maar door en maar door.  Ik voelde Bob, die naast mij zat, beginnen te snikken van het lachen terwijl bij mij inmiddels het water mijn bilnaad vulde. Ook ik hield het niet meer.

In de avond troffen we elkaar wederom in het restaurant en kwamen de verhalen en ervaringen met schaterlachen terug. Van mijn moeder heb ik mee gekregen dat die ervaringen zich voortzetten in mijn hoofd en in een soort van eigen setting door gaan. Mijn partner en kids kennen dat en het levert lachwekkende tafrelen op. Heerlijk. 
Even nadien brak er een stortbui uit. Bob en ik keken elkaar aan. Volgens ons was de monnik nog steeds om zich heen aan het zegenen of hij deed gewoon een regendans.

En als ik dan hoor dat je van de overheid in Nederland met ingang van zes juni in de kerken (niet te lang en op spreekniveau) weer mag zingen, dan kom je toch eigenlijk ook niet meer bij van het lachen?

Het gaat eigenlijk nergens over maar is toch zo zalig dat lachen. Geen dag gaat er voorbij zonder zalig te lachen. En wie weet is het werkelijk gezond. Het voelt in ieder geval super. 


Frans Captijn (Gangey Gruma) 


vrijdag 28 mei 2021

De andere kijk op woonwagenbewoners die ik in 2004 kreeg

Zoonlief komt thuis van de basisschool. Net als ik schoenen uit voordat hij de woonwagen instapt. Zijn oma en moeder zitten met mij aan tafel te praten. De foto hiernaast geeft een idee. 

Zonder te vragen neemt hij een paar chocolade paaseieren van een toren op tafel en eet ze achter elkaar op. Dan gaat hij naar zijn kamer in de woonwagen en roept me om die te komen bekijken. Zijn computer start hij op en hij gaat kijken naar een pornofilm die hij op internet gevonden heeft. Ik zeg niets maar zijn moeder ziet de verbazing op mijn gezicht die ik niet kan verbergen. Ik ben werkelijk in een voor mij andere wereld terecht gekomen. Een ervaring tijdens mijn eerste kwartier stage…

‘Ja, ik zag het al aan u’ zei zijn moeder met een glimlach op haar gezicht. “Bij u moeten ze om elk eitje vragen. Waarom denkt u dat ik die paaseieren gekocht heb? Voor mijn kinderen toch?”. En in relatie tot de film op het computerscherm was het antwoord: “Hij moet de wereld zoals die nu is toch ook leren ontdekken? Anders dan in uw cultuur?”

Ik rol van de ene verbazing in de andere en ontdek veel tijdens mijn verblijf. Slechts een verschil in cultuur achtergrond. Niet beter of slechter overigens maar anders vanuit de manier waarop mensen (dus ook ik) van jongs af aan zijn beïnvloed.  

Verrassend om bij toeval op internet een van mijn scripties te vinden die ik in 2004 geschreven heb in verband met mijn masteropleiding. Herinneringen aan de stages die ik liep, zoals hierboven, kwamen terug.
Door bemiddeling van de toenmalige burgemeester van de gemeente Nuth Headly Binderhagel, kreeg ik de kans om me wat meer te mogen en kunnen verdiepen in het leven van woonwagenbewoners in een woonwagencentrum in Tilburg en in Maastricht. Het was een meer dan fantastische ervaring die veel meer inzichten boden dan dat waar ik door de uitingen en ideeën van de buitenwereld tot dan toe door ‘besmet’ was.

Velen van hen voelen zich (vanuit mijn stage-ervaringen ‘op de werkvloer’ van destijds terecht) op allerlei gebieden gediscrimineerd in winkels, door buurtbewoners, op scholen, door (potentiële) werkgevers en door overheden. Ze kunnen zich bijvoorbeeld niet of nauwelijks verzekeren, worden niet vertrouwd, krijgen vaak ongenuanceerd commentaar op hun manier van doen en worden meestal direct aangewezen als “schuldige” bij schermutselingen. Verder worden ze niet of nauwelijks gezien als volwaardige gesprekspartners die met de overheid kunnen praten. Veelal staan ze te boek als asocialen. Door “burgers” worden ze gezien als mensen met grote auto’s, gouden kettingen en ringen, veel (zwart) geld en als gevaarlijke mensen. Woonwagenbewoners zijn assertief, flexibel en weerbaar.

In de jaren zestig werden ze gedwongen om te gaan wonen in woonwagencentra. Rondtrekken mocht niet meer. Dat betekende het einde van de ambulante beroepen die ze altijd hadden beoefend. Zo werden deze mensen brodeloos gemaakt. Van de regering kregen ze een uitkering. En zo werden onafhankelijke mensen afhankelijk. Ze zochten andere manieren van werk. Veelal in de autobranche en in oude metalen.

In Tilburg stanste een van de bewoners met zijn vrouw de gaten voor de muziek in speciale draaiorgelboeken. Ze maakten ook draaiorgels. Werkelijk een kunst die nog maar weinig mensen meester zijn. Triest om te horen hoe er door de belastingdienst met hen werd omgesprongen vanuit onkunde over hoe het in de ‘reizigerswereld’ eigenlijk werkt.

Ik moest op een aantal aspecten de drie ‘organisaties’, de rechtspraak, een mediagroep en de woonwagenwereld, vergelijken. En op het aspect management (voor zover je dat woord kunt gebruiken) constateerde ik dat het in die woonwagenwereld eigenlijk perfect geregeld was. Geen geschreven regels, flexibel en binnen de ogenschijnlijke chaos is het goed georganiseerd. Het komt uiteindelijk en soms onverwacht allemaal goed. Een soort van ervaring die ik hier in Thailand ook regelmatig heb en die me meer dan goed bevalt.

In de woonwagenwereld is weldegelijk een duidelijke leiding. Anders dan in veel van onze gezinnen en familie staat het belang van kinderen boven aan. De kinderen hebben een enorm respect voor hun ouders en vooral ook grootouders. Daarbij speelt de oma de belangrijkste rol. De opvoeding van de kinderen gebeurt immers binnen de woonwagencultuur in hoofdzaak door de moeder. Zoals wij dit vanuit het verleden nog kennen speelt in de woonwagenwereld nog steeds dat vaders werken en moeders voor het huishouden en de kinderen zorgen. Een duidelijke leiding is dan ook in lijn te vinden te beginnen van grootmoeder naar de ouders verder van oudste naar jongste kinderen. Het respect blijkt bijvoorbeeld alleen al uit het feit dat kinderen hun ouders steevast met “u” aanspreken. Een cultuur gebouwd op gevoel en emotie.

Het was een mooie tijd en gaf me een totaal andere kijk op deze mooie mensen dan hoe me door de buitenwereld tot dan toe was voorgehouden.

En dat voor mij toen nog zo vreemde idee van schoenen uit voordat je je huis binnen gaat is voor mij inmiddels al meer dan negen jaar hier in Thailand een meer dan geweldige gewoonte.


Frans Captijn (Gangey Gruma) 


vrijdag 21 mei 2021

We willen gewoon voor de gek gehouden worden. Het voelt lekker denk ik.

Ik herinner me nog het verhaal dat mijn vader, toen ik nog jong was, ooit vertelde.
Een lange periode in zijn leven was hij hoofdvertegenwoordiger bij een handelsonderneming in horeca artikelen. Kwaliteitsproducten, want voor minder ging hij niet.
 
Zo verkocht hij onder andere grote blikken perziken op sap van Del Monte. Twee gulden en 75 cent (nu nagenoeg dezelfde prijs in Euro trouwens). Hij maakte er een mooie toren van en zette er een spot op zodat het aantrekkelijk opviel. Ooit was hij immers etaleur bij Vroom&Dreesman en hij wist dan ook hoe je ergens 'smoel' aan moest geven. 
Twee weken later kwam hij bij zijn klant terug en er was nagenoeg geen blik verkocht. ‘Truck’, hij maakte er een aanbieding van. “Aanbieding, alleen deze week, alles moet weg! 3 Blikken voor 9,99 gulden”. En jawel, binnen een dag was de toren uitverkocht. En niet alleen daar, het was niet meer aan te slepen.
 
Ook hier in Thailand is er in de shopping malls regelmatig (volgens mij altijd) ‘Sale”. Tot wel 70% korting.
Vraag je je dan nooit eens af dat je al die tijd, buiten die “Sale” periode, niet tenminste voor 70% bent afgezet?
Aan de “opruiming” wordt immers nog steeds stevig verdiend. Mijn dochter werkte ooit in Heerlen een paar jaar met veel plezier in een kwaliteit kledingwinkel en van haar ken ik van destijds vergelijkbare verhalen.
 
Ik heb hier in Thailand een Nederlandse buurman. Hij werkte jaren, voor de Aziatische markt, voor een groot merk- en sport kleding en schoenen bedrijf. Ze hadden werknemers in ‘lage lonen landen’. Shirts waarop een logo werd geborduurd stegen ineens met tientallen euro’s in prijs. Zonder logo waren ze niet veel waard en natuurlijk toch dezelfde kwaliteit.
 
Een paar dagen geleden kwam ik de foto bij dit blog tegen. Meer dan tien jaar geleden ergens in België gemaakt tijdens twee dagen uit met mijn broers. En ook hier zie je de ‘bevrediging’ die we zoeken in de aankoop van spullen.
 
Marketing, je wil gewoon voor de gek gehouden worden.


Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 14 mei 2021

Opvoeden. Levenslessen en wijsheden meegekregen van mijn ouders

Pasgeleden sprak ik met mijn vriendin over de levenslessen die je van je ouders hebt meegekregen. Tips en adviezen die zij, vanuit hun leven en levenswijsheid, doorgaven aan je. Geen tegeltjes wijsheden of spreuken wat mij betreft maar invloeden die in mijn leven tot op de dag van vandaag steeds meereizen. Een soort van 'wapen' uitrusting om je leven mee aan te gaan.
Ik heb er nogal wat mee gekregen. Om er eens een paar te noemen.

Van mijn pa:
Optimist tot in de kist en enthousiast tot de laatste snik.
Positieve gedachten hebben een positief effect op je levensgeluk en op je gezondheid. 
Als je lid bent van de Captijn familie dan maak je af waar je aan begonnen bent.
Blijf altijd bewegen ook als je ergens fysiek last van hebt.
Dagelijks ochtendgymnastiek/yoga.
Gordijnen in de avond dicht en dubbele boterhammen (wees spaarzaam).
Maak geen schulden. Als je iets wilt hebben en je hebt er geen geld voor dan moet je sparen en wachten.
Van hard werken is nog nooit iemand doodgegaan.
Ken je verantwoordelijkheden en leef ze na.
Ruim je rotzooi op.
Doe normaal.

Van mijn ma:
Kinderen en kleinkinderen komen op de eerste plaats.
Met humor maak je zaken luchtig in je leven. Lach veel.
Gezelligheid kent geen tijd.  
De werkelijkheid kun je nooit verbergen.
Gordijnen open. Je kunt nog lang genoeg in je kist liggen.
Breng af en toe eens een offertje.
Haal er uit wat erin zit. Gebruik al je talenten in je leven.
Zorg goed voor dieren.

En samen straalden ze uit dat je dankbaar mag zijn voor dat wat je allemaal is gegeven en dat je Onze Lieve Heer nooit moet vergeten.

Het waren en zijn van die zaadjes die ze me meegaven. En regelmatig hoor ik de stemmen er van in mijn hoofd en moet ik lachen om hoe zij er invulling aan gaven. Gordijnen open, gordijnen dicht. Gezelligheid, Spaarzaamheid met vlijt. Ik kan er boeken over schijven.

Opvoeden, niet gemakkelijk. Waar leer je dat anders dan vanuit eigen ervaringen en gewoonweg uitproberen. Die lessen en wijsheden van mijn ouders hebben nogal wat invloed op mijn leven en ik ben er super blij mee en trots op. En zeker weten dat ook mijn kinderen er veel vanuit hun opvoeding van zullen herkennen.


Frans Captijn (Gangey Gruma)