Rouw en verdriet. Zwart of kleurrijk. Verschillende benaderingen.

In mijn jeugd heb ik, als misdienaar in de katholieke kerk, al vaak met begrafenissen en crematies te maken gehad. In relatie daarmee met verdriet en rouw. In vele culturen wordt daarbij zwarte kleding gedragen (nu ben ik er achter dat sommige culturen tijdens rouw ook andere kleuren gebruiken zoals wit (India). Als kleine jongen nam ik dat allemaal gewoon voor lief aan. Maar mensen in deze zwarte kleur rouwkleding geven me altijd al een verdrietig gevoel. Een voor mij negatieve en sombere energie alsof de fut er uit is.

Begrijp me niet verkeerd. Ik respecteer cultureel gedrag. Ik vraag me alleen af waaraan het op die manier bijdraagt. Waarom verdriet zo uiten, in zwart? Helpt het? Helpt het de persoon die is overleden? Is dit dan echt de manier om respect te tonen en / of iemand te herinneren waarvan de ziel zich heeft vrij gemaakt van het lichaam?

Ja, zeker het kan een 'community gevoel' geven, maar waarom moet dat een (soms zeer lang) gevoel van verdriet zijn? Waarom kun je je respect niet uiten door je iemand te herinneren op een kleurrijke manier, immers… het leven gaat toch door? Waarom steun je zijn / haar goede daden – die je respecteert - niet om verder te gaan in jouw leven als het voor die ander fysiek niet meer mogelijk is om daar zelf mee door te gaan? Wat wil je met dat rouwen nu eigenlijk uitdrukken en wat brengt het? Waarom kies je voor rouw op deze manier door neerslachtig te zijn of te doen?

Vaak zag ik na een begrafenis of crematie, ik heb vele jaren in de horeca branche gewerkt, dat het grote verdriet tijdens de koffietafel snel veranderede in een soort van ‘vieren’. De somberheid werd omgezet in iets positiefs. Familieleden zagen elkaar na een lange tijd weer eens en met respect voor de overledene werd met zijn/haar herinneringen en intenties in het achterhoofd het leven 'gevierd'. Een vorm van “Ja, wij willen en kunnen door gaan!”  laten zien.

Slechts een paar van mijn gedachten. Wees je je er alsjeblieft van bewust dat het op geen enkele manier mijn bedoeling is om mensen of culturen in hun gevoel of beleving te kwetsen. Het zijn slechts enkele persoonlijke gedachten en eigenlijk is het mijn wens/wil om mijn gedachten - mocht ooit een idee opkomen nadat mijn tijd daar was om om mij te gaan rouwen – op die manier en dus anders in relatie tot het bekende en zwarte 'rouwen' toe te passen. Eigenlijk om niet te rouwen.

"Rouwen is, in de meest eenvoudige betekenis van het woord, verdrietig zijn over de dood van iemand. Het woord wordt ook gebruikt om een cultureel complex van gedragingen van nabestaanden te beschrijven, of voor de vorm van gedrag waarvan ‘men’ verwacht dat je daaraan zal voldoen. Het dragen van zwarte kleding is in veel landen daarbij gewoonte. Degenen die het meest getroffen zijn door het verlies van een dierbare tonen vaak een periode van rouw. Een periode die gekenmerkt wordt doordat deze mensen zich voor een periode terugtrekken uit sociale evenementen en rustig, respectvol gedrag vertonen. Mensen kunnen religieuze tradities voor dergelijke gelegenheden volgen."(bron: Wikipedia Eng.).

Voor mij moet het gevoel van bewondering (een soort liefde-relatie gevoel) of eerbied/achting in de richting van een persoon (wat we respect noemen) worden 'verdiend'. Het bouwt zich in de tijd op. Eerder schreef ik al eens een blog over dat idee. 

Nadat iemand is overleden (en misschien nog veel beter tijdens zijn of haar leven) is het geweldig om de goede dingen te noemen die hij of zij deelde met of gaf aan de wereld. Waarom moet je daar verdrietig om zijn? Als je respect voor die persoon hebt, leer die dingen die zo goed waren dan in je eigen leven in de praktijk te brengen. Omarm je verdriet en zet die energie om in iets positiefs. De persoon (ziel) - die fysiek niet meer in staat is om de dingen die jij zo respect voort te zetten - kan daardoor met jou weldegelijk verder. In een vorm van vicieuze bedompte cirkel van verdriet gaan draaien en voor een tijdje in een 'stille en rustige modus' te gaan, verstoort de onderliggende levenskracht van de overleden persoon om door te kunnen gaan... Wie zijn wij om dat proces te hinderen?

Zwart en de energie.

In het algemeen staat zwart voor: Vernietiging, dood, hopeloos, seksueel negatief. Zwart is feitelijk geen kleur, het duidt op een volkomen afwezigheid van kleur en licht en duidt op een tegengestelde toestand van geestelijk inzicht. We kunnen ook grijs als zodanig beschouwen, ook dit is een gebrek aan instraling van genoeg licht. Een zwart voorwerp absorbeert alle invallende straling en trekt dan ook alle energie uit zijn omgeving weg.

Voor mij toont rouw dat je worstelt met loslaten. Je kunt niet stoppen met je vast te klampen aan een soort van (of misschien wel een ware) ‘liefde-relatie’ die je hebt opgebouwd. De vorm van respect die ik eerder noemde. Maar ... je weet dat er geen andere manier is, je moet. Je verkrampt jezelf met het vastklampen aan iets dat fysiek niet meer is. Je moet de fysieke vergankelijkheid van alles accepteren en los laten. Je kiest er dus voor om jezelf eigenlijk in een continu proces van pijn te houden (en daarmee ook je omgeving pijn en verdriet aan te doen). Een gevoel van een gebroken hart uitstralen. En ja, dat lijkt een normale reactie. Zijn we immers niet nog steeds mens? Maar waarom?

Uit het boeddhisme kun je leren de emotie te accepteren, maar om te stoppen met jezelf pijn te doen. Dit jezelf en anderen kwetsen door je te blijven vastklampen aan iets dat niet meer is dient niemand. En vraag jezelf eens af of diegene die je bent verloren ooit de bedoeling met je had dat jij na zijn of haar dood zou rouwen. Wilde hij of zij dat je verdriet hebt? Om voor een tijdje te stoppen met het genieten van het leven zoals je wellicht eerder deed (of naar een manier te zoeken om verder te gaan met de dingen die je van hem/haar tijdens je leven leerde)? Maakt het hem of haar gelukkig dat je in zwart gehuld bent en toont dat je het geestelijk inzicht mist om door te gaan en voor een lange periode verdrietig wilt zijn? Dat je hem/haar respect toont door niet aan sociale evenementen deel te nemen om te volgen wat anderen (opnieuw met respect) goed vonden hoe jou te gedenken en/of jouw heengaan te verwerken?

Het accepteren van de emotie is aanvaarden dat het proces van emotie (een energie) een natuurlijk proces is dat zijn eigen tijd nodig heeft. Als de golven op een meer, nadat de storm is gaan liggen. De golven hebben hun eigen tijd nodig om te dempen. Dat kun je niet afdwingen. Je kunt het proces niet versnellen, je kan het niet helpen.

De emotie is de energie van verdriet. En je kunt de periode van zo’n proces, de persoonlijke beleving, niet afdwingen. Met rouw maak je volgens mij het proces alleen maar langer. Misschien kun je het zelfs zien als voor een kortere of langere periode geen respect tonen dat leven door moet. En ja, je bent sterk genoeg en ja je kunt het. Het heet veerkracht. Denk eens na over mogelijke hulpmiddelen die hij/zij je tijdens zijn of haar leven gaf (misschien zelfs nieuwe visies van het leven) waarmee je het leven kunt dienen en relaties levend kunt houden.

Zoals ik van mijn ouders, van mijn geloof, van mijn cultuur, van mijn programmering en eigenlijk van het boeddhisme geleerd heb kunnen een groot deel van mijn gedachten en gevoelens worden gevonden in een voor mij prachtige tekst van OSHO:

"Als je weet lief te hebben, zul je weten dat alles begint en alles eindigt, en er is een tijd voor het begin en er is een tijd voor het einde, en er is geen wond tussen.

Je bent niet gewond, je moet eenvoudigweg weten dat het seizoen voorbij is.

Je bent niet wanhopig, je begrijpt dit gewoon begrijpt en de een bedankt de andere: "Je gaf me zoveel moois. Je gaf me nieuwe visies van het leven, je opende een paar ramen van het leven voor me die  ik nooit alleen had kunnen openen.

Nu is de tijd gekomen dat we elkaar los laten en onze wegen scheiden. 'Niet in boosheid, niet in woede, niet met wrok, niet met verdriet, niet met een klacht, maar met een enorme dankbaarheid, met een grote liefde, met dankbaarheid in het hart.

Als je weet hoe lief te hebben, weet je de weg van weer los te laten. "

Voor mij toont rouw dat je niet wilt loslaten en niet begrijpt dat alles dat je vast kunt houden slechts tijdelijk is. Je accepteert geen verandering en daarmee sta je verdere groei en vernieuwing niet toe. Hoe langer de periode van rouw duurt, des te meer je voelt dat je gevolg wilt geven aan die natuurlijke innerlijke kracht om door te gaan. Er kan geen wond zijn in leven dat door gaat zoals Osho zegt.

In het boeddhisme leren we dat het lichaam slechts de tijdelijke tempel van de ziel is. Het lichaam is voor ieder van ons vergankelijk. De ziel daarentegen wil verder met haar opdracht te vervullen, moet in vele levens verdere wijsheid opbouwen, wil groeien, bloeien en verder gaan. De crematie of begrafenis kan dan ook worden gezien als het teruggeven van het lichaam (de tijdelijke tempel, uit stof ben je gemaakt en als stof zul je weer terug gaan) en het bevrijden van de ziel om nieuwe stappen voorwaarts te maken. Het vastklampen aan de situatie die was helpt niet - misschien blokkeert het zelfs – om deze ziel verder te helpen om stappen te zetten en laat eigenlijk zien dat je de kracht en bereidheid niet hebt om die zaken die al lang voor je klaar liggen om verder te gaan te willen ontvangen (en eventueel zelfs de kracht van deze ziel om juist verder te gaan). Je moet, en kunt, jezelf vertrouwen. Vanuit herinnering en respect, kun je die dingen die je zo in die ander respecteerde zelf proberen in praktijk te brengen en door gaan...

Dus eigenlijk, zoals Osho het in zijn gedachtengoed uit drukt, om dankbaar te zijn voor dat wat je van de overleden persoon kreeg. Als je van hem/haar geleerd hebt en als je respecteert... brengt zijn of haar goede daden in de praktijk en help hem / haar daarmee om verder te gaan. Je hoeft daar niet om te treuren.

Voor mij heeft het respect voor iemand die is overleden in de meeste gevallen te maken met vrijheid, loslaten, het accepteren van verandering en groei.

# Vrijheid

In heel veel situaties dankbaar zijn (vooral bij ouderen en zieken) dat die persoon niet meer verder hoeft te lijden en verlost is van pijn. De mogelijkheid krijgen om met hem/haar als voortdurende leermeester in je eigen leven verder te gaan.

# Loslaten

Dankbaar zijn dat een ziel die jij respecteert en mogelijk lief hebt, met een enorme dankbaarheid, met grote liefde, met dankbaarheid in je hart, weer de vrijheid krijgt om nieuwe stappen vooruit te zetten. (Realiseer je dat loslaten dan ook niet betekent dat iets echte verdwijnt. De geestelijke en spirituele verbinding blijft. Je houdt echter niet langer meer vast aan de relatie met de vorm en het fysieke verlangen. Je bent in staat om verbinding te maken met het 'hogere' zelf en gaat als het ware daarmee een eeuwige verbinding (die misschien zelfs nog wel eens steviger kan zijn) aan. Er ontstaat een vrijheid binnen jezelf en misschien valt er zelfs een last van je schouders. Door los te laten een vorm van vrijheid in jezelf waardoor het mogelijk is om een verdere bezielende verbinding met de wereld om je heen aan te gaan.

# Verandering

Jij bent het die in de gewijzigde omstandigheden verder moet en je kunt het. Met de goede dingen en lessen van de andere persoon in het achterhoofd is het jouw keuze om al dan niet in een andere setting daarmee door te gaan. Dus kan het levensdoel of de levensmissie van die andere persoon verder gaan... Het is een verandering van de verbinding.

# Groei

Respecteer de voortdurende cyclus van het leven. Alles begint en alles eindigt in een voortdurend proces (cirkel van Samsara) waarbij er op wordt ingezet dat er respect blijft voor de (weder) geboorte en de dood en voor nieuwe generaties die zullen ontstaan...

Met dit in mijn achterhoofd is overlijden voor mij meer een natuurlijke zaak om eigenlijk te 'vieren' in plaats van om te rouwen. Blij zijn dat er iemand op deze aarde was die, op zijn of haar manier, probeerde zijn of haar missie of roeping te vervullen. Dingen met jou en de wereld te delen.

Voor mij geen zwart. In plaats daarvan graag kleurrijk. En mocht je, als mijn tijd daar is, het idee of gevoel al krijgen om over mij te moeten rouwen, gebruik die energie dan om die dingen die je in mij aanspraken te herinneren, lach er misschien om, en probeer ze in jouw leven voort te zetten. Herinner mij met kleur, help me om verder te kunnen gaan…Blij dat ik twee kinderen heb die voor 50% uit mij zijn voortgekomen. Zoals mijn ouders en voorouders dagelijks in mij verder leven … grote kans dat mij dat tenminste in en met hen ook lukt…

Het leven draait door. Leef het!

Frans Captijn

www.captijninsight.com

Elkaar begroeten. Respect tonen en de ander uitnodigen om zijn of haar uniekheid te tonen.

Als mensen elkaar in de westerse wereld begroeten dan schudden ze elkaar de hand. “Hallo! Leuk je weer te zien. Hoe gaat het er mee?” Het standaard antwoord is meestal; “Goed!”. Misschien is dat maar goed ook. Als je immers aan geeft dat het niet zo goed gaat dan is er ineens in het standaard protocol een verstoring. Er moet dan even gezocht worden naar de juiste woorden en of de juiste manier om daar mee om te gaan. En waarom zou het niet eens een keer gewoon niet goed gaan? Het is toch niet meer dan normaal?

In mijn vorige werk, als regionaal commandant brandweer en algemeen directeur van een Veiligheidsregio, bezocht ik regelmatig bijeenkomsten in de regio, ons land of internationaal. En zeker in de werkomgeving worden dan verwacht dat je je zogenaamde netwerkvaardigheden toont. En dat doet dus iedereen op zijn of haar manier bij dit soort bijeenkomsten. Het was zelfs onderdeel van mijn functieprofiel. Iedereen heeft toch een ‘doel’ om te bereiken? En vaak kom je op dit soort bijeenkomsten de mensen tegen die je bij het halen van dat doel kunnen helpen. Je bent dus juist primair naar die mensen op zoek. En dat merk je aan de aandacht die mensen met dat “Hallo!” aan je schenken. Je voelt er soms geen enkele verbinding mee en regelmatig wordt je nog niet eens aangekeken omdat hun ogen gericht zijn op de doelen, die mensen die ze juist wilt treffen. Beter gezegd nodig hebben. Het is meer een hand, een “Hallo”, uit beleefdheid hoewel feitelijk heel erg onbeleefd. Of een zogenaamd gemeende begroeting met een gemaakte lach omdat we voor de buitenwereld niet willen laten zien dat we jou nu eigenlijk bij deze bijeenkomst wel kunnen missen.

Met handen schudden maak je daadwerkelijk fysieke verbinding en dat biedt de mogelijkheid om naast elkaar aan te kijken (de spiegels van de ziel even te raken) de energie van elkaar te voelen. Weinig staan we daar bij stil en toch blijft het iedere keer iets unieks om persoonlijkheden (en iedereen is een persoonlijkheid) aan te raken.

In de cultuur waar ik hier woon is dat aanraken van elkaar er niet bij. Daarvoor moet de relatie langer en sterker zijn en moet er vooral een basis van vertrouwen zijn opgebouwd. Familie is hier nummer één en de rest komt veel later. Sommigen noemen het een soort kat uit de boom kijken. Je kunt het ook zien als respect naar elkaar tonen. En in de begroeting hier die we doen met de zogenaamde ‘Wai’ zit enorm veel respect en zelfs een uitnodiging.

Juist daarover dit blog om te laten zien dat in een elkaar begroeten zoveel meer kan zitten dan een soms ongeïnteresseerd handen schudden.

De "Wai" is de Thaise manier van begroeten en respect tonen. De "Wai" wordt gevormd door van je handen de vorm van de knop van een Lotus bloem ter hoogte van je borst/hart te maken en een klein beetje je hoofd te buigen. De "Wai" is een unieke, gracieuze handeling die als begroeting in heel Thailand wordt gebezigd en die een belangrijke rol speelt in de Thaise etiquette en het uiten van respect. In het Boeddhisme is de Lotus bloem verbonden met de Boeddha. 

In de Thaise / Boeddhistische cultuur gaan mensen er van uit dat in iedere persoon een Boeddha zit. Dat is niets heiligs (Boeddhisme is ook geen godsdienst). Dat Boeddha schap zien ze als een zaadje dat in ieder mens aanwezig is om goed te doen en dat te delen wat in hem of haar aan talenten zit. Daarmee help je je omgeving en help je jezelf in verder groei en wijsheid op de beste wijze.

Bij het begroeten - of het beantwoorden van een groet - met de Wai zeg je feitelijk:

“Een Lotus voor jou, ik nodig je uit om je Boeddha te tonen.”

Je toont respect naar de ander en schenkt hem een lotus. Daarbij nodig je die ander uit om zich zelf te tonen met zijn of haar uniekheid. Meer hoef je niet te zijn, meer hoef je niet te delen. Wees en blijf jezelf. Daarop wordt slechts gewacht en vertrouwd.

In Nederlandse begrippen zou het zoiets kunnen zijn als doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg. Laat gewoon jezelf zien en speel geen spelletjes. Hoe anders heb ik ervaren in de wereld waarin ik jaren mocht vertoeven in allerhande ‘kringen’ en jawel, ook ikzelf deed er aan mee.

Met de Wai toon je ook respect voor de status van de ander. Jongeren groeten bijvoorbeeld ouderen eerst. Iemand met een hogere status (een monnik, de koning) groet je met je handen (duimen) tegen je voorhoofd (zesde Chakra / derde oog).

Kinderen begroeten hun ouders door hun handen voor hun neus (verbonden met ademhalen / leven) te houden. Ze tonen daarmee respect naar hun ouders omdat de ouders ze het leven hebben geschonken.

Schoolkinderen en studenten begroeten hun docenten met de Wai voor hun mond. Dit respect (volgens mij in het Westen en al zeker op de middelbare scholen nagenoeg niet meer te vinden) heeft als betekenis; “Wij hebben geleerd in iedere situatie eerst ons mond te houden. De leraar is er om ons iets te leren. Daar moet je eerst naar luisteren om te kunnen begrijpen.” Iets overigens dat niet betekent dat je als student dan maar altijd overal je mond over moet houden of alles voor zoete koek hoeft te slikken. Maar neem je tijd eerst eens om te luisteren. De dag daarop, als jij meer weet, kun je met respect die zaken voorleggen of vragen en daarmee schiet iedereen iets op.

Verbinden, respect tonen en de uitnodigen om lekker gewoon jezelf te zijn en te delen wat je aan uniekheid te delen hebt. Voor mij een warme(re) ervaring.


Frans Captijn

www.captijninsight.com

Je wereld van mogelijkheden en kansen is veel groter dan je denkt. Over je ongekende mogelijkheden.

Iedere keer weer is het voor mij een prachtige ervaring wanneer onze gasten ontdekken dat ze een veel grotere wereld van (nog) ongekende mogelijkheden en kansen hebben om weer flow in hun leven en werk te krijgen. Een kwestie van even tijd nemen om dit inzicht te krijgen.

We leven in een ongelooflijk drukke wereld. Eigenlijk maken we ons druk en iedereen denkt dat dit heel normaal is omdat iedereen om ons heen druk doet. Het tempo van het leven is vaak wild, we zijn altijd met onze gedachten ‘onderweg’, en we zijn altijd bezig met iets te doen. Een studie van de boeddhistische University toont aan dat we, in algemene zin, voor bijna 50% van onze tijd in gedachten verzonken zijn (dat is bijna 50% van ons leven). En die zwervende gedachten, ons piekeren, zijn voor een groot deel verantwoordelijk voor de vernietiging van ons gevoel van blijdschap en geluk. Geluk kun je zien als gemoeds-rust. Je geest is helemaal niet in rust. En omdat we steeds meer met alles en iedereen verbonden willen zijn, verhogen we dit percentage met onze drukdoenerij ook nog eens. Eigenlijk lopen we meer en meer van onszelf weg en besteden we dagelijks eigenlijk nog geen seconde aandacht aan onze geest.

Onze programmering en drukheid houden ons weg van aandacht op ons zelf. En omdat we vastgeklampt zitten aan onze ideeën, onze visie, onze waarheid, zien we vaak geen oplossingen of de mogelijkheden om weer stroming in ons leven te krijgen of om problemen in ons privéleven of zakelijke leven op te lossen.

Alles wat je aandacht geeft groeit. Je programmering in het verleden, je levensstijl (zie het als de manier waarop je op situaties geleerd hebt te reageren), is altijd in de weer om je te helpen om zaken te labelen en in hokjes te stoppen, om te (ver)oordelen, vast te klampen aan je ideeën, jouw waarheid. Zelfs als andere mensen bereid zijn om er in moeilijke periodes voor je te zijn dan nog start je discussies als zij dingen (meestal als buitenstaander) anders zijn dan dat jij ze ziet en dat is niet waarop je zit te wachten. Het kost je dan ook veel moeite (en dat is meestal wederom denken) om mogelijkheden te vinden je buitenwereld aan te passen zodat je je weer wat beter kunt voelen. Misschien geef je jezelf wel letterlijk een cadeautje, koop je wat, zodat je voor even weer even blij bent of neem je een borrel of een sigaret. Een duurzaam, langdurig gevoel van geluk biedt het je uiteindelijk niet.

Wij zijn bijna altijd aan het piekeren. Voortdurend met onze geest aan het zwerven. Altijd actief. We lopen onszelf voorbij of ontvluchten onszelf zelfs. We zijn ons niet bewust, nee naar mijn mening zijn we in veel gevallen niet eens bereid, om tijd te nemen om de wereld van kansen en mogelijkheden die op ons ligt te wachten om weer flow in situaties waarin we beland zijn te zien.

Wanneer heb je voor het laatst tien minuten de tijd genomen om niets te doen? Echt en ongestoord niets? Een staat en gevoel van er is even helemaal 'niets te bereiken'. Geen sms, geen radio, muziek of tv, niet lezen, niet spreken, niet eten, niet mailen, geen internet? Zelfs niet met je gedachten afdwalen naar het verleden of naar de toekomst. Gewoon bewust zijn van dat wat is. Wanneer heb je jouw geest die tijd om te kunnen ontspannen voor het laatst gegeven? Hoe bewaak jij je geest? Eigenlijk gewoon ‘IK-tijd’ nemen. Gewoon beschikbaar zijn voor het ervaren van het hier en nu bijvoorbeeld in de natuur.

Onze geest is onze belangrijkste en meest waardevolle bron waardoor we ons leven van moment tot moment kunnen ervaren. Wij vertrouwen er gedurig op. Altijd beschikbaar om ons te helpen om veilig te blijven en om te overleven. Ons aan te passen aan elke situatie waarin we zijn beland of waarin we terecht gaan komen. Je kunt het zien als je belangrijkste computer. We besteden over het algemeen zo veel tijd aan ons lichaam. Hoeveel tijd per dag besteed je aan je brein, aan je verstand?

Ons brein zorgt er voor dat we onze gedachten focussen op die dingen die voor ons belangrijk zijn. Onze programmering helpt ons te focussen en stelt onze aandacht scherp. Meestal hangen we aan die vorm van aandacht. En in dat specifieke veld van aandacht proberen we onze creativiteit de vrije hand te geven om met oplossingen voor stroom in ons leven of in de situaties waarin we terecht zijn gekomen of dreigen te komen, te krijgen.

Zoals in de tekening hiernaast laat zien, helpt die gerichte aandacht ons slechts aan een deel van onze waarheid, een deel van de voor ons beschikbare oplossingen en mogelijkheden.

Nog drukker worden en niet de tijd nemen om eens tien minuten per dag tijd aandacht aan onze geest te gunnen helpt ons niet verder.

Je kunt het idee om hard te werken zodat je de wereld om je heen voor jezelf kunt veranderen gerust los laten. Je mag stoppen met het vastklampen aan je verlangens en het piekeren over hoe je je doelen kunt bereiken. Niet voor de camera maar achter de camera schijnt de zon al lang en nog veel meer voor je. Het enige wat je hoeft te doen is te stoppen, om even niets te doen en je camera de kans geven om 360 ° in het rond te draaien. Om jouw 360 ° panorama van kansen en mogelijkheden waar te kunnen gaan nemen en je daar bewust van te worden. Een kwestie van gewoon niets doen en afstand nemen. Alleen maar observeren zonder te oordelen.

Dat is een vreemd gevoel in deze wereld. Wat moeten andere mensen daar wel niet over denken? Laat andere mensen denken! Heb je ze ooit gevraagd of jouw gedachten van wat je denkt dat ze denken wel kloppen? Het is hetzelfde als al angstig te worden over het gevoel dat je misschien angstig kunt gaan worden. Je versterkt de aandacht op een 'verhaallijn' uit het verleden waarmee je je focus en verkramping alleen maar versterkt.

Tien minuten per dag niets doen. Laat je scoop op je problemen eens los. Het zal je leven veranderen en biedt je na enige oefening minstens een uur per dag van nieuwe kansen een mogelijkheden die al lang voor je klaar liggen op om nieuwe stroming in het leven, liefde, familie, zaken doen, carrière en werk te krijgen.

Frans Captijn

www.captijninsight.com

Status, positie, succesvol? Vaak een tijdelijke gebakken lucht show.

Veel mensen hebben het idee dat ze nergens goed in zijn, dat zij niet in staat zijn om net zo succesvol als andere mensen te zijn. Ze kunnen zich er niet gelukkig door voelen; ze zijn feitelijk jaloers op de prestaties en sociale status van anderen en beschouwen zichzelf als mislukkeling als ze niet tenminste het zelfde wereldse succes hebben. Zij lijden aan een minderwaardigheidscomplex en hebben weinig zelfvertrouwen. Ze hebben geen oog voor de unieke zeer goede kiemen die ze in zichzelf hebben. En omdat ze die kiemen, die talenten, niet kennen kunnen ze ze ook niet ontwikkelen. Ze streven alleen bezig met het streven naar meer om ‘beter’ te kunnen worden of zijn. Eigenlijk met het zichzelf in een soort van dwangbuis persen om zich anders voor te gaan doen dan ze van nature daadwerkelijk zijn.

Allereerst ben je geen mislukkeling als je fouten maakt. Je bent aan het leren. Het leven is een levenslange leerschool. En over dat vermeende succes van anderen... veelal is het niet meer dan gebakken lucht, een uiterlijk vertoon. Steeds meer krijg ik dit inzicht door te werken met veel internationale (vaak aan de buitenkant) succesvolle mensen.

Het is een illusie om überhaubt alleen al te denken dat je waardeloos bent. Je bent superieur! Iedereen is superieur, een persoonlijkheid, want je bent immers uniek. Er is slechts één jij van jou en deze jij van jou heeft de mogelijkheid, eigenlijk is het de roeping van je leven, om te groeien en de potentie die je in je hebt te delen. NIET met andere dingen (die feitelijk helemaal niet bij jou horen of bij jou passen). Niet op de manier die je omgeving je aangeeft (of waarvan je denkt dat de omgeving denkt) wat te doen. Maar je eigen hart volgen. Met jouw potentie het gat vullen waar de wereld op wacht. Voor jou! Jouw unieke set aan talenten in te zetten en te delen met de wereld om je heen. Dit doen voelt niet als werken. Het is flow. Je hebt al lang het meesterschap in je. Toon het door je uniekheid te leven.

We kijken naar sociale status, positie en het succes van andere mensen, maar weten helemaal niet eens wat er echt gaande is in het leven van deze mensen. Wat er speelt onder de wateroppervlakte. Vaak is het slechts een tijdelijke 'gebakken lucht' show. Ik heb er veel van mogen zien in mijn leven en ontdek die nep-vertoning meer en meer. Vaak de vertoning van macht. Ik ken van heel nabij mensen / managers die zichzelf een 'hogere' sociale status toe eigenden door het aantal werknemers die zij hadden ten opzichte van andere directeuren. Sommige mensen permitteren zich een status uit persoonlijke angst (narcisme) of onderdrukken in hun manier van regeren (Machiavelli). Leiding geven is daarin verworden tot lijden geven vanuit pure machtswellust.

Sociale status kan worden bereikt door je eigen prestaties. Eigenlijk in de beste en bezielende manier om dat te tonen om met jouw specifieke natuurlijke talenten-DNA optimaal te werken en die talenten te delen waarmee je dient. Op deze manier krijg je respect van anderen. Dit heeft dan ook niets te maken met het streven om succesvol te zijn, maar met een jezelf kunnen en willen zijn.

De andere manier om status te krijgen is als je in een positie wordt geplaatst. Dat wil niet zeggen dat je al, of ooit, respect zal krijgen. Je moet het verdienen.

Een laatste manier om de status te krijgen is als je wordt in het systeem door bijvoorbeeld je erfelijke positie een status toegewezen krijgt. Zoals bijvoorbeeld onze Koning Willem Alexander van Nederland en ‘onze Koning Bhumibol van Thailand die beiden hebben. Met hun optreden en bezield contact met mensen en met het land ontvangen ze groot respect. Ze zijn niet bezig om dit respect te vergaren. Ze krijgen het door de bezielende verbinding die ze maken en het (in de best moeilijke situatie waarin ze moeten functioneren) zich zelf zijn.

Status, positie en succes zijn allemaal maar tijdelijk. En als je er echt hard aan werkt om beter dan de ander te worden of te zijn en meer succes te bereiken dan kom je er achter dat daar nooit en te nimmer een einde aan komt. Er is altijd wel iemand die 'beter' is (of lijkt). Je komt nooit tot een eind. En het meest trieste van alles in dat voortdurende proces – de hang naar beter en meer- is dat je jezelf helemaal vergeet. Je vergeet die zaden in jezelf water te geven die juist voor jou – en de wereld om je heen – liggen te wachten. Om de meester die je bent zichtbaar en voelbaar te maken.

Veel mensen die succesvol lijken tonen dit met materiële zaken. Een groter huis (dat betekent meer hypotheek betalen en harder moeten werken), een hogere 'merk status' van hun auto (om de buitenwereld te helpen geloven dat ze echt succesvol en gelukkig zijn), merkkleding, zelfs plastische / cosmetische / esthetische chirurgie. En met die voortdurende en toenemende show van succes is er steeds minder tijd en aandacht voor dat waar het leven echt om draait. Te leven en dat leven in balans te houden. Uiteindelijk roept de steeds hogere status om een camerasysteem om je bezittingen in de gaten te kunnen blijven houden. Misschien zelfs tot daadwerkelijke persoonlijke bewaking. Je zult er achter komen dat je ogenschijnlijke en tijdelijke succes je feitelijk ontvoerd heeft van dat wat leven echt behelst. Je belandt in de gevangenis van stress en publiciteit waarin je je daadwerkelijke zelf helemaal niet meer kunt zijn. Wat een succes.

En mensen die zich ‘minder’- waardig voelen denken dan dat dit succes is. Is dit echt iets om na te streven? Is dit het doel om (on)gelukkiger te zijn?

Als mensen met zogenaamde status met hun functie stoppen dan blijkt in de meeste gevallen direct dat hun status en macht verdwenen zijn. Dit laat zien dat er in die gevallen helemaal niets persoonlijks aan die status verbonden was en toont wederom dat het slechts een tijdelijk fenomeen is. Als het écht iets was (of is) dat persoonlijk verbonden was dan vervaagt het respect naderhand niet. Dan houdt de natuurlijke status stand en eigenlijk kun je dat helemaal geen status meer noemen. Het is een respectvol over en weer met elkaar om blijven gaan zelfs zonder het behoud van hun positie.

We zijn altijd maar bezig met het spiegelen aan anderen om het ‘beter’ te krijgen of ‘beter’te hebben. Hierdoor missen we onszelf en missen we ons doel van ons leven te vaak.

"De tragedie van het leven is niet zozeer dat waar mensen door lijden, maar dat wat ze missen."

Thomas Carlyle (1795 - 1881)

Vergelijk jezelf niet met anderen die ogenschijnlijk gelukkiger of succesvoller zijn. Als je dieper naar jezelf kijkt en in contact komt met jouw unieke ware potentie, ben je in staat je gevoel van minder-waardig te zijn te overwinnen en je ware zelf te tonen. Jouw echte meester

Ben jij wel met het juiste bezig? Verspil je leven niet. Hoeveel jaar heb je nog te gaan? Hoeveel jaar krijg je nog? Wees jezelf en ontwikkel dat wat in jou zit. Geloof niet in de ‘gebakken lucht’ vertoningen van status, positie en het succes van anderen.

En misschien nog een laatste afsluitende gedachte. Mijn moeder zei altijd; "Iedereen is gelijk. We moeten allemaal naar het toilet en misschien gebruik jij wel beter toiletpapier dan die ander. Iedereen gaat onder de douche en is dan naakt. Als je jezelf dan bekijkt ben je in de meeste gevallen alleen daarmee al beter en mooier dan die ander die je 'beter'  acht. Wees je zelf en ben daar blij mee." 


Frans Captijn


www.captijninsight.com

Hoe vind je je “Zelf”? Een schitterende reflectie expeditie.

Onlangs werkte ik met een gast over het thema: “Hoe vind je je Zelf?”. Wat is dit “Zelf”? Eigenlijk best een belangrijke vraag. Veel mensen zijn naar zichzelf, hun “Zelf” op zoek. Wees je je er op voorhand van bewust dat dit niet een eenmalige zoektocht is. Het is een levenslange prachtige expeditie.

Elke ochtend voor we naar ons werk gaan, voor we naar school gaan of waar we ook maar naar toe willen gaan, kijken de meeste mensen in de spiegel. Ze poetsen hun tanden en natuurlijk, misschien niet eens bewust, kijken ze in de spiegel. Als we in de spiegel kijken dan kijken we naar… ons Zelf!

‘Zelf’ komen we in veel woorden tegen. Mijzelf, zichzelf, hemzelf, haarzelf, hunzelf. Sommige mensen noemen dit zelf het EGO. Anderen de gewone of gewoonte geest. Dit omdat we op een bepaalde manier altijd vanuit gewoonte denken. Of sommigen noemen het de ‘ego-geest’. Niet de echte geest, het is de ego-geest, ons egoïsme.

Het boeddhisme geeft in diverse Sutra’s aan dat het Zelf vijf Kandha’s, groepen van bestaan (vijf groepen waaraan gehecht wordt. Complexen van elementen die de individuele persoonlijkheid samenstellen) zijn. Deze vijf groepen van bestaan zijn:

• Lichaam / vorm / stoffelijkheid
• Gevoelens of sensaties
• Perceptie / voorstelling
• Mentale formaties / wilsactiviteiten
• Bewustzijn of het je bewust worden van fysieke of subtiele voorwerpen

De vijf groepen van bestaan zijn onze last, ze veroorzaken piekeren omdat we er ons aan vasthouden. Ze leveren ons aan de andere kant ook de onmisbare voedingsbodem voor het opbouwen van wijsheid. Om ons lijden en piekeren te stoppen moeten we onze aandacht en gedachten omkeren en de natuur, de oorzaak van de groepen van bestaan onderzoeken.

Lichaam is lichaam (huid, skelet, organen, etc.)

Gevoel, perceptie, wil, bewustzijn is het spirituele deel, onze geest.

“Zelf” is dan ook een combinatie van Lichaam en Geest.

Wie zijn we? Wat is het Zelf? Het is onze persoonlijke unieke combinatie van lichaam en geest. Dat houdt alles in. Je fysieke lichaam, het materiele gedeelte, de moleculen, de lichaamscellen. Anders dan dat materiele deel kent dat Zelf ook een spiritueel deel. Dat zijn je gevoel, perceptie, wil en bewustzijn.

Het spirituele deel van het Zelf is een belangrijk concept. Sommige mensen zien het als de verbinding met de ziel. Met het voortdurende concept (cirkel van Samsara) van (weder)geboorte, groei en talenten delen, overlijden en weer opnieuw geboren worden voor verdere groei.

Begrijp jij je Zelf? Kun jij je Zelf beheersen?

Als mensen zeggen dat ze controle over zichzelf, over hun leven hebben… hoe kunnen ze dan nijdig worden? Hoe zijn ze jaloers geworden? Hoe hebzuchtig? Hoe kunnen ze misdaden begaan? Hoe kunnen ze andere mensen of dieren fysiek of mentaal kwetsen? Hoe kunnen ze andere mensen of dieren martelen...

Alles wordt zo persoonlijk als we ons vastklampen aan ons Zelf. Het Zelf niet kunnen loslaten veroorzaakt ons piekeren, boosheid, onze ingebeelde tekortkomingen, jaloersheid, haat, angst, twijfel, egoïstische gevoelens, obstinaatheid, etc..

Deze dingen martelen ons in ons dagelijks leven. Je geeft er anderen de schuld voor. Je broers en zussen, je ouders, je vrienden, je collega’s, je werk. De maatschappij is de schuld en veroorzaker maar niet jij. Je geeft je Zelf nooit de schuld.

We nemen onze gedachten, emoties en ervaringen zo persoonlijk dat ons Zelf de voortdurende onderliggende verbinding met alles is geworden. Onafhankelijk of die dingen waaraan we ons verbinden materieel of spiritueel van aard zijn. We houden vast aan een sterk verbindend element in Zelf in alles wat we ook maar denken.

Alles draait om mij, mijn, ik. In onze dagelijks communicatie zijn de woorden die het meest worden gebruikt: “Ik”, ‘Mij” en “Mijn”. Dit “Ik”, ‘Mij” en “Mijn” zijn allemaal egoïstisch. Zal ik winnen? Zal ik verliezen? Is het eerlijk tegenover mij? Is het goed voor mij? Dit is van mij. Ik heb het recht. Ik heb mijn privacy.

Je probeert jezelf altijd wat toe te eigenen en te beschermen.

Deze voortdurende pogingen om ons Zelf te ‘bevredigen’ maken ons erg kwetsbaar. Het kwetsbare Zelf roept altijd om een muur van bescherming en om het verzamelen van energie om die bescherming en beveiliging in stand te houden. Het resultaat is dat we steeds angstiger worden om dingen te verliezen en steeds onzekerder of dingen voor ons wel goed zullen uitpakken.

We zijn bang. “Als ik mijn studie af heb zal ik dan wel een baan kunnen vinden?”, “Als ik ga trouwen, zal ik dan ook bij diegenen gaan horen die gaan scheiden?”, “Nu ik getrouwd ben, zal ik dan uiteindelijk ook ongelukkig worden?”. Al deze angsten, al deze kwetsbaarheid, is lijden. Ze martelen ons. Waarom? De Boeddha heeft de oplossingen meer dan 2500 jaar geleden al aan ons ontvouwd.

Hij leerde ons om naar ons Zelf te kijken. Naar de situatie waarin we ons bevinden. Jezelf leren kennen noemen we Zelf-reflectie. Het vergt moed en wijsheid om het mysterie van het Zelf te leren kennen en er achter te kijken om te ontdekken wie we eigenlijk zijn. Om de Ego te verminderen en ruimte te maken om na te denken over de daadwerkelijke waarheid van onszelf. Deze zelfreflectie noemen we meditatie. Deze zelfreflectie stelt ons in staat om een houding aan te nemen om de verbinding met ons Ego los te laten en er zonder oordelen en zonder misleiding naar te kijken.

Dus we moeten op zoek naar het Zelf. Verder kijken dan het Zelf. Maar de ironie in dit proces is dat wanneer je op zoek gaat naar het Zelf, je het nergens kunt vinden! Je kan niet zeggen of laten zien waar je Zelf is, zoals je de plaats waar je ziel is niet kunt laten zien. Maar zoals iedereen weet als een persoon overleden is blijft er een zielloos lichaam (vorm) achter. De ziel is verdwenen ...

Kun je je Zelf vinden? Is het een kleur? Is het een vorm? Is het een driehoek? Is het een rechthoek? Waar is je Zelf? Als je op zoek gaat naar je Zelf ... waar is het? Als je op speurtocht gaat zal je reactie zijn... "Ik kan het niet vinden!"

Het is een ironie, het is net een spook. Het is als een geest die je huis domineert. Je kunt de geest niet te vinden. Maar je huis is opgeruimd en netjes ... Dus het moet mogelijk zijn om hem/haar te vinden. Maar je kunt die geest niet vinden. Die geest is op jacht naar jou. Die geest van egoïsme. Dat spook van je vervuilde Zelf. Hij/zij is op jacht naar jou en je bent je er niet eens van bewust.

Als we mediteren, mediteren we soms ook op levens vragen. Vragen als "Wie is aan het mediteren? “Wie is aan het chanten?", "Wie ben ik, voordat ik geboren werd?", "Wat is echt in mij in alle veranderingen waar ik deel van uit maak?", "Is er iets constant, dat niet wijzigt wanneer de omstandigheden waarin ik ben veranderen? Je gewicht, huidskleur, lengte, land van herkomst, baan? Wat is het onveranderlijke daarvan in je Zelf? "

We gebruiken dit soort vragen als technieken, om naar ons Zelf op zoek te gaan. Om te proberen om het Zelf te gaan begrijpen.

Maar het Zelf is niet echt. Het is slechts een emotionele gehechtheid. Het is hebzucht, ongerustheid, angst, depressie, onwetendheid. Ze zijn niet feitelijk, ze zijn zwak. Ze zijn allemaal ontstaan vanuit onze interactie met de buitenwereld. Als we mediteren kunnen we dit schijnbaar deugdelijke Zelf doorzien. Maar met wat blijven we achter na de meditatie? We houden er een open en intelligent bewustzijn aan over.

Als we ons Zelf onderzoeken; "Wie ben ik?" Wat er over blijft is dit bewustzijn. Met andere woorden we weten dat er een Zelf is, maar dat Zelf kan niet worden gevonden. Dat Zelf is verantwoordelijk voor alles wat je tot nu toe gedaan hebt.

Als je het 'probleem' van je Zelf vinden wilt op lossen kijk er dan slechts naar. Kijk dieper naar de wortel van het probleem.

Wil je weten waarom mensen moorden, waarom mensen stelen, waarom mensen seksueel wangedrag begaan, waarom mensen roken, waarom mensen drinken of drugs nemen?

Kijk dan niet naar de oppervlakkige acties die ze doen. Ga op zoek naar de reden waarom ze dat doen. Kijk naar de oorzaak, de bron.

Je gaat dieper, Je zoekt dieper. Hoe kan ik dat veranderen? Hoe kan ik afstand nemen van hier langer aan vast te klampen? Ik wil niet langer in mijn leven mijn tijd en energie verspillen om nog langer kwetsbaar, ongerust, bang te zijn. Om hier aan te lijden en mezelf te martelen.

Denk na over je Zelf en bevrijd je Zelf. De basisvoorwaarde voor geluk.

(credits: Buddhist University Wat Suan Dok, The International Buddhist Temple, The Manual of Peace)   

   

Frans Captijn

www.captijninsight.com

De beperking van de waarheid zit in ons achtste zintuig.

Een persoonlijke ontdekking om te delen.

De verbinding met onze buitenwereld maken we met onze vijf primaire zintuigen. Je kunt ze zien als onze persoonlijke verkopers. Zonder te vragen brengen ze ons allerhande - gewenste of ongewenste - informatie uit de wereld om ons heen. Marketing (het kweken van verlangens / verleiding) maakt er op een niet ondubbelzinnige en vernuftige manier gebruik van.

We kunnen onze luisteren, ruiken, proeven, voelen/aanraken en zien inzetten om ons (meer) bewust te zijn van het hier en nu. En als we onze energie voor 100% inzetten om ons bewust te zijn van dat waar we mee bezig zijn dan noemen we dat mindful.

Wat ik vanuit het boeddhisme leerde is dat zij uit gaan van meer dan de voor ons zo bekende vijf zintuigen. Als we onze persoonlijkheid als een metafoor “organisatie”  of “bedrijf” bekijken, dan is eenvoudig uit te leggen dat we over drie zintuigen meer beschikken. Die zintuigen die, zonder dat we daar erg in hebben, enorm veel invloed hebben op hoe wij naar de wereld om ons heen toe reageren en wat onze waarheid is.

Het zesde zintuig is onze geest. Die kunnen we in die metafoor zien als de ‘General Manager’ van onze organisatie. Onze geest is altijd beschikbaar om - in welke situatie waarin we ook terecht komen – ons te helpen met antwoorden op de twee hoofdthema’s: “Hoe blijf ik veilig?” en “Hoe overleef ik?”. In de rampenbestrijding en crisisbeheersing heb ik er veel van gezien.

Ons zevende zintuig is ons Ego. De directeur / de directeuren van onze organisatie. Er is helemaal niets mis met het hebben van een ego. (soms kan het een trieste ervaring zijn om te zien hoe mensen zich met hun ego gedragen). Zonder een ego kunnen we niet bestaan. Ons ego helpt ons om ons met onze omgeving en met anderen te verbinden en biedt ons daarin de mogelijkheid om onszelf te blijven.  

Heel veel mensen doen zich met hun verschillende ‘directeuren’ in verschillende situaties waarin ze terecht komen anders voor dan diegene die ze feitelijk zijn. Genoeg tijd wordt gestoken om een gewenst gedrag te tonen in relatie tot hun rol of taak. Heel vaak hoor je dat mensen anders zijn in hun thuis situatie dan in hun werk. Alsof er twee verschillende persoonlijkheden zijn. De persoonlijkheid is echter het zelfde, hoe het ego naar voren komt is anders. Feitelijk is het voor deze mensen een voortdurend spel om zich anders voor te doen dan ze daadwerkelijk zijn. Een energie vretende bezigheid. Ik vraag mezelf ook soms af hoe het mogelijk is dat mensen praten over hun privé- en werkleven. Hebben ze dan nog wel te maken met het leven LEVEN? Waarom is het noodzakelijk om je in verschillende situaties anders (in gedachten vaak beter of gewenst) voor te doen dan je bent? Je ego inzetten om jezelf een hogere status aan te meten kan walgelijk spelletje zijn. En het mooie daarvan is dat de buitenwereld het vaak haarfijn door heeft. “Doe normaal, dan doe je al gek genoeg.” Wordt wel eens gekscherend gezegd. Narcisten gebruiken hun ego zelfs om hun ziekelijke behoefte bewonderd te worden te bevrediging en om zich te beschermen tegen de persoonlijke angst in relatie tot een gebrek aan eigenwaarde.

Het achtste zintuig wordt gevormd door onze ‘stakeholders’. Zij vormen onze programmering en zijn opgeslagen in ons on-bewustzijn. Ze zijn van jongs af aan in ons aangebracht. De, vanuit de beste intenties gegeven, invloeden van onze ouders, voorouders, meesters in je leven, cultuur, omgeving, religie en eerste levenservaringen. We hebben geleerd om daarmee en van daaruit te leven en ze vormen de basis voor ons (ver)oordelen en ons ‘stempel gedrag’ (labelen, in hokjes plaatsen). Onbewust geven we hier continu aandacht aan en alles dat je aandacht geeft groeit. Automatisch vormen ze onze basis van hoe we tegen de wereld aankijken en scannen we iedere situatie waarin we verzeild raken om te zien of die situatie wel aan onze verwachtingen voldoet. Of zaken goed of slecht zijn en waar ze in onze ogen thuis horen.

Dit achtste zintuig (in de foto voorgesteld door de laptop) helpt ons om onze waarheid in stand te houden en om ons vooral niet open te stellen voor de waarheid. Een waarheid waar onze waarheid slechts deel van uit maakt.

Vele jaren heb ik in een politieke werkomgeving gefunctioneerd. Een omgeving die als basis debat en overtuigen kent. Ons overtuigen dat dat wat we zien fout is en we moeten geloven in de overtuigingen van een ander. Dat spel maakt op enig moment zo enorm moe dat we maar over schakelen op een compromis. Iedereen blij (of eigenlijk niemand blij en vooral voor twee ‘partijen’ ongeloof). Er is immers helemaal geen compromis en dat klopt ook. Een compromis is niet mogelijk. Je laat immers twee ‘partijen’ achter die niet geheel in hun verwachtingen worden bevredigd. Maar is dit hele spel van overtuigen eigenlijk wel nodig óf is het vaak totaal verspilde energie? Een compromis hoeft ook helemaal niet, nee bestaat niet, er is uitsluitend en alleen een nog grotere waarheid. Mits je genegen bent om je daarvoor open te stellen.

Het is heel erg hard werken, soms zelfs een gevecht, om de wereld om je heen aan te passen. Het kan een grote opgave zijn met nogal wat schadelijke effecten.

Het is stukken eenvoudiger om eens de tijd te nemen om dieper te kijken naar en in de situatie waarin we beland zijn of terecht dreigen te komen. Om ons af te vragen wat de bron is van ons onbehagelijke gevoel of het missen van verbinding. Je zult er achter komen dat het enorm veel met de manier waarop je geprogrammeerd bent te maken heeft. Hoe kan het zijn dat andere mensen, andere culturen, andere religies, mensen uit andere omgevingen en familieachtergronden anders denken dat jij? Wees nieuwsgierig in die ander een nieuwsgierig in jezelf? Er is een hoop te ontdekken, te leren, aan (grotere) waarheid te winnen. Geen strijd voor nodig.

Wees je er van bewust dat we een veel diepere verbinding met de wereld om ons heen hebben dan je wellicht ooit dacht.

Laat jouw programmering je niet verhinderen om te ontdekken dat jouw waarheid slechts een deel van een veel grotere waarheid is . Wat een verlichting! ;)

Frans Captijn

www.captijninsight.com

Over de balans werk - privé. Manage eerst je eigen leven voor je gaat managen.

Meer dan 10 jaar geleden kreeg ik de gelegenheid om deel te nemen aan de leergang: “Persoonlijk functioneel leiderschap”. Een ervaring die een zinvolle bijdrage heeft geleverd aan het feit dat ik nu in Thailand woon en werk. Enorm veel inzicht leverde het me op. Een van die inzichten was dat ik ondanks alle diploma's die ik bezit, de vele management cursussen die volgde en de grote verantwoordelijkheid die ik droeg in het managen van onze organisatie en in internationale rampenbestrijding en crisis beheersing – mijn eigen leven niet of nauwelijks goed kon managen. Balans ontbrak en de aangeleerde werk-management tools zijn in het privé leven toch echt anders. In familie relaties en liefdesrelaties draait het (nog) veel meer om authenticiteit, jezelf kunnen zijn, persoonlijke verbinding en luisterkunst.

Twee weken geleden, na mijn ochtend klas, liep er een jonge vrouw uit Tsjechië met me mee terug richting mijn huis. Ze had een persoonlijke vraag. Ze had inmiddels een tijd een relatie met een vriend, nu 38, die inmiddels dag en nacht aan het werk was. In het weekend, als het bedrijf waar hij werkte gesloten was, voelde hij zich niet echt op zijn gemak en ging dus… aan het werk. Ze noemde hem een workaholic en voelde dat hun relatie daarmee op het spel stond. Omdat hij geen tijd kon/wilde nemen om samen op vakantie te gaan, het werk riep immers, had ze uiteindelijk besloten om haar zelf een week haar persoonlijke cadeau te gunnen en alleen op reis te gaan naar ons gezondheidsresort voor lichaam en geest. En toch, anders stelde ze de vraag niet, zat het haar dwars.

Ze vroeg me, omdat ze mijn achtergrond kende, of ik van mijn vorige werk gehouden had. Of het me energie had gegeven en of ik er plezier in had gehad. Volmondig gaf ik dat toe. Ik vulde aan dat die baan en dat werk me nog steeds bezielt. Het feit dat dat wat er op dit moment in mijn voormalige organisatie speelt doet me verdriet en dat geeft op zich al genoeg aan. 

Haar vraag was waarom ik er dan toch mee gestopt was en wat dat met mij had gedaan. Eventuele tips konden haar helpen om haar vriend met die ervaringen in ieder geval een helpende hand te kunnen bieden in zijn werk - privé balans en wellicht hun relatie te redden.

Ik legde haar uit dat zij er hem in mijn ogen niet of nauwelijks bij kon helpen. Het zijn zaken waar mensen zelf achter moeten komen. De leeftijd van 38 jaar is een perfecte leeftijd (mid-life crisis) om dat te doen.

Het is een natuurlijk proces dat mensen na hun opleidingen hun loopbaan starten. Daarin zijn er velen die er voor gaan om "de top" te bereiken. Nu ben ik er achter dat er na een top altijd weer een nieuwe top opduikt. Er komt nooit een einde aan. Die weg vervolgen levert een spoor van vernieling en verdriet op voor jezelf en diegenen die je dierbaar zijn. 
Wees jezelf er eens van bewust dat je al lang op de top bent of kunt zijn als je leert je leven te LEVEN. Er is helemaal niets te bereiken. Als je werkelijk je leven elke dag beleeft bereik je elke dag weer een bestemming. Stop even, draai je om, wees trots op jezelf (je bereikte bewust de top van vandaag), geef jezelf een schouderklopje, adem in adem uit, richt je op morgen waarin je wederom de eerste stap in je leven gaat zetten. Je komt jezelf niet tegen op weg naar de top, maar wel - en vaak heel erg stevig is mijn ervaring - op weg naar het dal.

Vragen of opmerkingen als; “Waar leef je eigenlijk voor?”, “Wat is het doel van je leven?”, “Leef je om te werken of werk je om te leven?”, “Wie ben je?”, “Wat inspireert je in leven?”, “Wat zou je nog willen doen als je nog drie maanden te leven hebt?” zijn vragen die überhaupt niet spelen.

En in die situatie, hoe gek het misschien ook klinkt, houden we ons vooral bezig met de problemen die we (denken te) moeten oplossen en die energie vreten. We hebben nauwelijks zicht, nee, gunnen ons nauwelijks de tijd, om te genieten van al die dingen die gratis voor ons beschikbaar zijn en ons energie geven. Even stilstaan bij de balans die de natuur je dagelijks wil laten zien bijvoorbeeld. 
En jawel, in veel gevallen lijdt zelfs onze relatie er onder. Komen er kinderen in een gezin dan verschuiven de plekken in de relatie piramide. Is er werk met verantwoordelijkheden dan dreigt ook dat in de periode van carrière opbouw zijn tol te eisen.

Ik trouwde met mijn werk (en mijn inmiddels al jaren ex-vrouw)
In mijn privé situatie bijvoorbeeld zijn de te grote inzet en beschikbaarheid voor mijn werk, en een periode in de negentiger jaren van onveiligheid – met op enig moment een poging tot ontvoering en bedreigingen aan ons huisadres aan toe -, er zeker debet aan geweest dat mijn voormalige huwelijk is gestrand.

Balans tussen werk en privé ebde verder en verder weg en misschien was werk ook wel steeds vaker en meer een vlucht. Een angst om thuis te komen in mezelf. Om naar mijn échte innerlijke stem, niet de stemmen van lessen van mijn ouders, cultuur, religie, relaties, leermeesters in mijn hoofd (waar ik van dacht dat ze van mij waren). Het is/was slechts mijn programmering. 
Als ik er nu aan terug denk, trouwde ik met de brandweer, mijn werk, en met mijn vrouw. Het was zelfs goed te zien. Vanuit sentiment werden we de hele huwelijksdag vervoerd met een antieke brandweerauto. En ja, dat was super leuk op dat moment. Misschien lag daar toen al de kiem dat er met de werk - privé balans iets op de loer lag om door te slaan. En zo ging het door in en met mijn werk.

De les? Wel erg laat overigens, wordt wakker, er gaat iets mis! Maar ik, Frans Captijn, zou wel even laten zien dat ik alles onder controle had. Niet dus.
Deze gedachten en de daaruit voortkomende acties waren een grote misvatting. Dankbaar dat ik een tweede kans heb gekregen na mijn ongeluk in de Westerschelde tunnel (het diepste punt van Nederland hiep iemand me te herinneren). 13 maanden burn-out (en ik ben er nog niet helemaal af). Waarom altijd wachten op een schok die je de waarde van je leven laat zien? Wacht niet te lang!

Het zit allemaal in ons hoofd.

Nu heb ik inmiddels het inzicht gekregen dat ik slechts dacht dat ik door mijn inzet een grote verdienste leverde en dat ik eigenlijk onmisbaar was. Wat ik niet zag dat ik mijn energie overmatig verbruikte zonder er in voldoende mate energie voor terug in te nemen. Mijn woon en werkomgeving, gunfactoren en onderwaterprofielen, speelden parten. En verder speelde weldegelijk ook het ego een grote rol. De woorden van mijn vader: “Je bent een Captijn. Als wij ergens aan beginnen dan maken wij dat af!”. Klopt. Ik had alleen niet in de gaten dat ik daar waar ik goed in ben, veranderingen uitvoeren, vaak al lang klaar was. Ik ging door omdat ik in mijn beleving in het vervolg proces niet kon worden gemist. Ik kende mijn missie onvoldoende, ik wist niet los te laten.

Ik kan en kon, met uitzondering van slechts mijn gezin en een aantal mensen die me super dierbaar zijn, overal met gemak worden gemist. Wordt wakker!
Ik was niet onmisbaar en de "top-speler" in mijn werk. Ik was nodig en feitelijk onmisbaar voor mijn relatie, mijn gezin en veel hele goeie vrienden. Deze gedachten in relatie tot mijn werk hebben er voor gezorgd dat ik haast alles ben kwijt geraakt. Word wakker!  

Te veel moois heb ik met mijn workaholic gedrag uit mijn handen laten wegglijden. Het was er altijd al voor me maar ik zag het niet, nee had er in mijn hoofd, de tijd niet voor om dat te willen zien. En de manier waarop ik nu mijn leven mag leven en deze inzichten (uit een te harde leerschool) heb gekregen maakt me nog meer dankbaar voor mijn leven hier.

We zijn zo druk dat we nauwelijks tijd nemen voor de mensen die van ons houden of om eens bij onszelf stil te staan. Onze maatschappij is zo georganiseerd dat als we die tijd al zouden willen nemen, we tientallen manieren krijgen aangeboden om die tijd daaraan juist niet te besteden.

We kunnen ons eigen leven niet managen en daar ligt de eerste stap. Vóór welke carrière of vóór welke positie die we willen innemen om dat te delen wat we in ons hebben.

Deelnemers aan onze programma’s worden dringend gevraagd hun technische ondersteunende middelen voor de periode dat ze hier zijn rust te gunnen. Dat blijkt in de meeste gevallen een gigantische opgave te zijn. Hoezo ben jij de meester over je eigen leven vraag ik me dan regelmatig af.

Ons leven is te veel gevuld met piekeren of zelfs leiden over allerhande problemen waarmee we te maken (denken te) hebben. Waar we vaak te weinig erg in hebben is dat ons leven ook vol zit met fantastische gratis wonderen. De vrije keuze om die toe te laten zit hem in de juiste balans. Balans is beweging en in die beweging zit energie verbruiken maar ook opladen.

Blijf je voortdurend in de workaholic stand staan, geen probleem, je lichaam grijpt vanzelf op enig moment in. Dat waar het leven echt om draait verstoor je meer een meer. Je creëert weer nieuwe (mentale en fysieke) problemen om te managen. Ziekenhuizen en psychologen te over.

Je mag hopen dat je daarna nog een kans krijgt om er achter te komen dat er slechts één doel in het leven is en dat is te LEVEN. Ik ben dankbaar dat ik die kans na 13 maanden uitval door burn-out gekregen heb.

En wat die jonge Tsjechische vrouw aan gaat? Wat mij betreft lof dat ze het lef had om voor haar eigen gezondheid en balans, en voor het managen van haar eigen leven te kiezen. Wat is het leven je waard? Als je niet eerst optimaal voor je zelf zorgt, en dat is geen egoïstische gedachte, kun je er ook niet optimaal zijn voor die mensen die je dierbaar zijn. Voor jezelf, in je relatie, voor je gezin, voor je omgeving, voor je werk. Daar waar je optimaal dienstbaar en betrokken wilt zijn om jouw uniekheid in dat waar het leven écht om draait te delen.

(Foto van een foto die ik op de 6e verdieping in de hal van het Fusionsuites hotel Saigon in Vietnam op 10 september 2016 nam), 

Frans Captijn

www.captijninsight.com