vrijdag 12 mei 2023

Loonstakingen en graaiflatie zorgen voor steeds hogere inflatie

Tranentrekkend werd door de crematoria branche nog geen jaar geleden gebracht dat helaas, helaas, de prijs van een crematies (en ook het plakje cake) tot honderd euro duurder werd. Er was door de hoge gasprijzen niet aan te ontkomen en de oorlog in Oekraïne maakte de cake daarnaast ook nog eens extra duurder.
 
Nu de gasprijzen weer op hun retour zijn blijken de tranen ook opgedroogd en blijven de verhoogde prijzen voor altijd zoals ze inmiddels zijn. Net zoals bij talloze andere producten en diensten. Ik noem het graaiflatie, prijzen, winsten en bonussen, die veel verder stijgen dan de kosten rechtvaardigen, hoe het door het bedrijfsleven ook wordt ontkend. Je zou het ook voortdurende bonusweken over de ruggen van consumenten kunnen noemen. 
 
Het is wereldwijd. Ook hier in Thailand wordt het spel mee gespeeld. Veel producten zijn inmiddels weer goedkoper geworden zo wordt bijvoorbeeld door een grote supermarkt keten gezegd. Of lijkt dat maar zo? 
Een voorbeeld. Twee grote stokjes gegrild vlees zijn er nu in dezelfde verpakking drie geworden met per stokje de 'oude' prijs. De afmeting is alleen gehalveerd en dus is de prijs gewoon verdubbeld. Ook de broodprijs swingt de pan uit. En bij ons niet door duurder gas of door graan uit Oekraine volgens mij. 
Bij onze Makro zijn haast alle 'aanbiedingen' de oude prijs waarbij per product vanuit de folder wordt aangegeven hoeveel je 'bespaart' door alvast de hogere prijs voor komende week te noemen.
 
En deze verhalen hoor ik van mijn dochter vanuit Australië en ik hoor ze ook van familie, vrienden en kennissen uit Nederland. 
 
Een basisprincipe van het voeren van een gezond bedrijf is winst maken. Iets dat ik ooit van wijle professor Heertje geleerd heb tijdens de interessante lessen economie. Vanzelfsprekend niets mis mee. 
 
De laatste jaren is echter door allerhande situaties die zich in de grote en kleinere wereld afspelen in mijn ogen volledig misbruik door producenten gemaakt. Het maken van winst is buiten proportioneel geworden en dat is graaiflatie. En het gaat maar door. 
De gasprijs op de handelsmarkt bijvoorbeeld staat inmiddels weer onder het niveau van voor de oorlog in Oekraïne. En ja, dat je wat 'veiligheid' inbouwt is tot daaraantoe maar met alle doorgeslagen toeslagen nog steeds twee tot drie keer te veel gas betalen is toch op zijn zachts gezegd niet erg netjes. En dat geldt bijvoorbeeld ook voor Shell met haar mega winsten of de ING bank met haar blaartrekkende verhalen waarom de kosten allemaal zo toenemen. De winst in drie maanden verviervoudigd is dan geen slecht resultaat. Prima voor de aandeelhouders maar het voelt voor de burgers als gewoon jatten.
Producenten willen hun winst niet langer slechts behouden, ze gaan voor woekerwinsten en daar wordt alles voor aangegrepen wat maar aangegrepen zou kunnen worden. 
 
Overigens kom ik er nu pas achter dat werkelijk in haast ieder product, als je de producenten moet geloven, wel iets van Oekraïne of Rusland zit. Is dat niet een beetje om te lachen al die blaartrekkende verhalen?

Het is net zoiets als allerhande producten die de afgelopen jaar zijn verschenen met een soort van veiligheidsverklaring dat ze 99.9 procent virus veilig zijn. Even denken... dan zijn ze dus niet te vertrouwen want dan zet je er gewoon 100% veilig op. Maar je moet je toch als bedrijf indekken natuurlijk.
En ook die sancties die aan Rusland zijn of worden opgelegd moeten natuurlijk terugverdiend worden (of je omzeilt als bedrijf stilletjes de regeltjes. Dan verdien je immers dubbel).
 
Meer dan ooit wordt er gestaakt voor een betere CAO (lees salarisverhoging en betere financiële voorwaarden) en de vakbonden en werknemers varen er wel bij. Het loont immers. Of lijkt dat maar zo en zijn het nieuwe sigaren uit de toekomstige eigen doos. Vakbonden willen de koopkracht repareren en mensen willen een hoger salaris. Niet meer dan normaal zou je zeggen. 
 
Let wel, ook ik was blij dat na jaren mijn pensioen begin dit jaar verhoogd werd. Natuurlijk ben ik er niet tegen maar alles lijkt inmiddels volkomen doorgeslagen en van een normale inflatie is geen sprake meer. Hier is voor steeds meer mensen niet meer tegenop te werken.

Ondernemers zijn toch niet gek? Natuurlijk worden de kosten van loonstijgingen weer in producten en diensten doorberekend. Tel daarbij de bovenproportionele graaiwinsten die veel bedrijven gelijk even mee pakken en de loon-prijssspiraal vliegt bijna de bocht uit. 

Die graaiflatie en voortdurende explosieve loonsverhogingen leiden in mijn ogen tot een steeds grotere inflatie en daarmee een voortdurende en niet te stoppen ontevredenheid en onrust in de wereld.


Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 5 mei 2023

De waarheid van nieuws is steeds verder te zoeken

Zo'n kleine twintig jaar geleden alweer, tijd vliegt, was een van de onderwerpen tijdens mijn aanvullende opleiding Master of Crisis and Disastermanagement, media aandacht en omgang met de media. 

Journalistiek is een vak. Het neutraal en objectief doorgeven van nieuws of het voorzien ervan van commentaar. Een goeie journalist past hoor en wederhoor toe. Iets dat ik in mijn voormalige werk ook regelmatig mocht ervaren. 

Tijdens die opleiding kwam de 'sociale' media steeds meer op. Daar waar de media aan onderwerpen in de wereld aandacht gaven werden ze vanuit die sociale media door mensen direct ontkracht of sociale media bracht het nieuws al veel eerder dan de officiele mediakanalen. En zelfs meestal met foto's of video's erbij om te bewijzen dat dat wat er gepubliceerd was niet helemaal klopte.

De snelheid van nieuwsgaring en verspreiding nam toe en daarmee, althans toen, ook de waarheid van dat nieuws. Er was niet te ontsnappen aan verhalen of gebeurtenissen die niet helemaal goed objectief waren doorgegeven. 

Tegenwoordig voelt iedereen zich zo'n beetje journalist (zonder opleiding dan wel) en de media spelen er op in. Je kunt je berichten naar de redacties sturen (of je publiceert het zelf in een blog, vlog, sociaal media medium of op YouTube). 
En ja, ik blog ook al jaren maar over het algemeen geen nieuws items. 

In het dagelijks gebruik van sociale media worden foto's en video materiaal steeds vaker met standaard programmaatjes op de mobiel aangepast. Mooier gemaakt of veranderd.  Soms lachwekkend om 'bekende' gezichten ineens te zien op foto of film terwijl je opzich al zeker weet dat het fake is. 

En daar is het woord fake alweer. Steeds vaker zie ik op de, ik noem het voor het gemak maar even 'journalistieke media', het bericht dat het bericht niet onafhankelijk kon worden geferifieerd. En dat zegt eigenlijk al genoeg. 

Daar waar zo'n twintig jaar geleden die sociale media in mijn ogen de waarheid van het nieuws wist te verbeteren, is dat inmiddels volledig veranderd. 

Diverse gebeurtenissen in de wereld tonen aan dat 'nieuws' steeds meer bestaat uit leugens, propaganda, beinvloeding (hoezo objectief), manipulatie, politiek spel, marketing en vooral het creeren van emotie en angst. Je weet in veel situaties zo langzamerhand niet meer wat je nu nog kan of moet geloven of niet. Daarnaast kun je je afvragen wat je werkelijk mist als je het nieuws mist.

Nieuws doorgeven is een groot en ook zeer risicovol instrument daar waar bekend is dat veel mensen als schapen achter de onechte 'waarheid' aanhollen. 

Waakzaamheid geboden. Helaas moet je steeds vaker veel nieuws, en zeker dat vanuit de 'sociale' media, met een stevige korrel zout nemen. 


Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 28 april 2023

'Hand'rem even geen week blog

Je kunt allemaal wel heel veel willen maar je lichaam moet het natuurlijk ook kunnen. En daar staat bij mij op dit moment even de 'hand'rem op.
 
Ik heb me een beetje te veel overbelast met onze bouw. Mijn lijf liet en laat dat merken met een onderrug hernia met een pittige uitstraling in mijn linkerbil en been. Geen pretje. zo voelt het. 

Het goede advies van mijn pa gonst door mijn hoofd: " Wel blijven bewegen en proberen zo min mogelijk te belasten. Het gaat weer over maar kan wel effe duren." Volgens de 'kenners' tussen de acht en twaalf weken. We gaan het zien.  

Lang zitten en staan is op dit moment geen pretje en dus laat ik de blogs voor heel even, maar zeker niet voor acht weken, schieten. 

Tot zo snel mogelijk weer.


Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 21 april 2023

Communicatie levert vaak misverstanden op. Je kunt elkaar nooit voor 100% begrijpen

Een paar weken geleden ontving ik een blog van een goeie vriend die in Chiang Mai woont. Als wij daar ook weer voor een paar weken zijn dan bezoeken we elkaar altijd. Het levert goeie en diepgaande gesprekken op omdat ook hij aan meditatie en yoga doet en zich vanuit het boeddhisme verdiept in dat waar het leven eigenlijk echt om draait en dat deelt in zijn coaching praktijk.

Hij woont met zijn Thaise vrouw en hun dochter op een fantastische en energierijke plek in het bos en tussen de rijstvelden vlak bij ons. Ook zij hebben hun eigen huis ontworpen. Hij vroeg me regelmatig om advies dat ik leuk vond om te geven en het versterkte ook nog eens onze onderlinge band.

Regelmatig publiceert hij ook hij een blog. Dit keer na ervaringen die ze hadden met een aantal gasten. Er stond een deel in waar ik het van harte mee eens ben en wat in mijn ogen jammer zou zijn om niet verder te delen. 
Hij merkte onder andere op:

“Goed communiceren is zo dicht mogelijk langs elkaar heen praten” – we kunnen elkaar nooit 100% begrijpen..! Alles wat ik zeg zal de ander ‘anders’ interpreteren dan ik bedoel; de ander creëert er zijn/haar eigen beeld bij, dat kán niet anders.

Dit werkt vanzelfsprekend ook andersom: ik maak mijn eigen beeld bij wat anderen zeggen. Eventuele ‘misverstanden’ die daaruit volgen leiden makkelijk tot frustraties of erger. Een gezegde luidt ‘gedane zaken nemen geen keer’, of ‘gezegd blijft gezegd’ en ‘gedaan blijft gedaan’. Iets opnieuw en anders zeggen of doen, maakt het eerdere niet ongezegd of ongedaan."

Als je hier heel even over denkt is het een waarheid als een koe. Ieder heeft alleen al zo zijn eigen roots, opvoeding, opvattingen, levenservaringen, culturele achtergrond en ontwikkeld karakter bijvoorbeeld. En zelfs al kom je uit hetzelfde gezin ook dan blijven er nog steeds grote verschillen.

Dat wat jij met communicatie probeert over te brengen moet door de ander op de juiste wijze worden geïnterpreteerd (en andersom). En ook al zit er misschien geen 'storing' op de lijn, toch krijg je dat wat je wilt brengen nooit voor de volle honderd procent goed over. Face-to-face levert de beste resultaten op omdat bij deze communicatie ook energie en uitdrukking (emotie) onderling wordt ervaren. Iets dat je met een emoticon via welke 'sociale' media dan ook misschien wel probeert maar nooit voor elkaar krijgt.

Misschien dat hierdoor, vanuit meestal de beste bedoelingen, er zo vaak al problemen zijn tussen kleine en grote groepen mensen en stromingen.

Toch goed om eens bij stil te staan.

Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 14 april 2023

Voorlopig helaas nog even geen vakantie

Het is wat jammer en wat in het vat zit verzuurt niet. 

Gemiddeld twee keer per jaar gaan we lekker naar mijn huis in Chiang Mai om even vakantie te houden en vrienden en kennissen weer even te bezoeken. 

Vorig jaar sloegen we onze einde jaar trip toch een keertje over. De maanden november tot en met februari zijn eigenlijk de beste maanden om Thailand te bezoeken. Niet voor niets heet het hier dan 'hoogseizoen'. Het is het droge en relatief koele seizoen en natuurlijk voor ons fantastisch om met onze bouwactiviteiten verder te gaan. We besloten om na Songkran (het Thaise Nieuwjaar dat op dit moment gevierd wordt) de laatste week van april te gaan. 
We stellen het toch nog maar even uit. 

Na twee jaar, wellicht door de pandemie, bijna te zijn weg geweest is het 'burning season' in Thailand meer dan ooit terug. Het begon eind februari dit jaar en is nu ruim twee maanden bezig. En overigens niet alleen in Thailand. Het lijkt wel of Azie in de brand staat. En Nederland maar in de ban van CO2 en stikstof problematiek alsof er een hek omheen staat. 

Chiang Mai voert met kop en schouders de wereldranglijst van luchtvervuiling helaas weer aan. Afgelopen vrijdag met een meer dan dubbel hogere score dan de nummer twee, Shanghai in China. 
We kregen die dag ook van een aantal kennissen die er wonen het advies om maar niet te komen. Zij zijn er namelijk ook niet. Tijdelijk gevlucht naar betere oorden omdat het er niet meer te harden is. 

Met name bossen worden in brand gestoken zodat de afgevallen bladeren verkolen en bijen die in de grond zitten er uit komen. Doordat de bladeren verkolen zorgen ze er voor dat de bosgrond als het gaat regenen sneller vochtig wordt en er paddestoelen kunnen groeien. De bijen schijnen de grond uit te moeten omdat het honingoogst seizoen is. De paddestoelen zijn zeer gewild door Chinezen. 
Duizenden dieren komen in de extreme branden om en de lucht verandert in dikke stoffige mistwolken vol verontreiniging. Ziekenhuizen vol mensen met ademhalingsproblemen, miljoenen schade en zelfs luchtverontreiniging gerelateerde doden. Het deert kennelijk niet. 
Niemand die zich er zo vlak voor de verkiezingen komende maand echt om bekommert. Je wilt als (toekomstige) politicus immers niet op voorhand onpopulair zijn.

Het draait allemaal om, korte termijn, geld en zelfs de industrie schijnt een handje te helpen. Vele bijeenkomsten en besprekingen worden gehouden. Opdrachten voor nieuw onderzoek en rapporten worden gegeven en komende maand, na de eerste regen, is alles weer voor een jaar vergeten. 

Gezondheidsschade en zorg voor volgende generaties zijn lange termijn effecten en spelen kennelijk voor de mensen en bedrijven hier geen rol. 

Waar wij nu zijn is natuurlijk ook luchtverontreiniging, hoewel hier zo goed als niet wordt gebrand. Toch zijn de waarden gemiddeld tien keer lager dan in het Noorden van Thailand. 

Kortom, hoewel een stuk warmer, we blijven nog maar even hier en stellen onze vakantie uit. Op dit moment is voor ons van even lekker genieten in Chiang Mai geen sprake. 

Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 7 april 2023

De huidige veilige leeromgeving gedreven door angst. Die goeie oude schooltas

Het is hier nu net zomervakantie voor de scholen. De heetste periode van het jaar.
De afgelopen weken hing er voor het eerst om het hek van de toegangspoort van de basisschool in ons kleine dorp een dikke ketting met een zwaar hangslot. De poort zit tijdens de lessen inmidddels op slot. 

Een vreemd gezicht daar waar ouders en kinderen jarenlang altijd vrij in en uit konden lopen en lokale mensen met hun karretjes met eet- en drinkwaar in de pauzes hun spulletjes aan de kinderen konden verkopen. 
Het moet een bijdrage leveren aan een veilige leeromgeving.

Wat ooit 'Amerikaanse toestanden' waren zijn nu zaken die meer en meer in de hele wereld aan de orde van de dag zijn. Mensen die door wat voor reden ook gigantische ellende en onrust met dreigmails, pistolen, geweren, messen en eergisteren nog een bijl, veroorzaken. 
Om in scholen, kerken, winkelcentra of andere plaatsen waar veel mensen bijeen zijn, vanuit welk probleem waar ze mee zitten, volledig te ontsporen. 
Begin oktober vorig jaar gebeurde het ook hier in een kinderdagverblijf. 24 Kinderen en 13 volwassenen werden ronduit, notabene door een ex-politieagent, met een mes door de man afgeslacht.  

Mensen in deze wereld lijken steeds meer door te draaien. En omdat de wereld door al onze 'smart' apparaten en 'sociale' media voor wat betreft informatie voorziening ook in 'een dorp' is veranderd krijgen we binnen luttele seconden alle negativiteit uit de hele wereld mee. Voor het positieve nieuws is immers nauwelijks aandacht. Voortdurend worden emotie en angst gezaaid en het blijkt te floreren. 

Waarom draaien die mensen door vroeg ik me af. In mijn beleving, missen veel mensen oprechte aandacht en voelen ze zich diep van binnen eenzaam. De verbindingen die ze nog met de wereld om hen heen hebben draaien om het World Wide Web met de voortdurende schijn aandacht show en gamen in de eigen wereld speelt de boventoon. Ouders hollen hun eigen wereld en babies groeien al op met de digitale nanny's in hun handjes. Via een webcam worden ze een beetje op afstand in de gaten gehouden. Er wordt weinig tot geen tijd geinvesteerd in diep contact laat staan dat veel ouders weten wat er in hun kinderen omgaat. 
Het kan dan ook haast niet anders dan dat deze uitspattingen in de toekomst alleen maar meer worden. 

Geloof het of niet. Na alle publicitiet over de moordpartij op een school in Nashville in Amerika, zat er die avond bij ons een jonge knul aan een tafeltje in het restaurant waar we vaak komen een game te spelen waarbij een schutter in een of ander gebouw om zich heen schoot. Hij ging er helemaal in op. Hoe geweldig om punten te scoren met iedereen die door de schutter (door hem) werd neergeknald...

Kogelvrije rugzak voor kleuters
Angst bij ouders en kinderen, angst bij schoolbesturen. Je bent immers 'gewaarschuwd'. Het kan immers overal gebeuren en je kunt het je als schoolbestuur niet veroorloven om niets te doen. En dus dek je je zo goed mogelijk in. Met camerasystemen, ontruimings- en 'Run, Hide, Fight' oefeningen en jawel als ouders met het kopen van een kogelwerende rugzak voor je kinderen om zich in geval van nood te beschermen. 
Hoe kan het ook anders, natuurlijk speelt de markt er weer handig en gretig op in. Het is eenvoudig om aan angst te verdienen. En wat die kogelvrije rugzakken betreft, je kunt inmiddels kiezen tegen welke vuurwapens ze je kinderen beschermen. 

Of de gecreeerde 'veilige leeromgeving' werkelijk bij draagt aan dat veiligere gevoel dat je zou moeten hebben als je gewoon op school zit om iets te willen leren waag ik te betwijfelen. Het is diep triest.  

Wat een tijd had ik ooit, dat ik vrij en onbezorgd op mijn step en door het tunneltje onder het spoor van Haarlem-Noord naar de lagere school in Bloemendaal kon. 
De enige bezorgdheid bij mij was er voor de wijkagent die zich in die tunnel regelmatig ophield om bekeuringen uit te schrijven als je niet met de step of je fiets aan de hand liep maar stepte of fietste. 
Ik had een leren schooltas zoals op de foto hierboven. Mijn vader stond op stevig. Je kwam van die schooltas ook niet meer af zo lang als hij mee ging. Goed voor de bescherming van mijn boeken, schriften en agenda en van mijn broodtrommel waarin dagelijks een kleine verrassing door mijn moeder was verstopt. Maar die tas was er toch niet ter bescherming van jezelf?

Mijn moeder maakte zich alleen druk als ik iets te laat thuis was. Ze wist bij voorbaat eigenlijk al dat dat kwam omdat ik werk moest afmaken op school of weer eens moest nablijven door lol die ik had uitgehaald. Andere dingen kwamen toen in je hoofd toch niet op? 

En wat die veilige leeromgeving van toen aanging, maakte zich daar bijna niemand druk over. Het stond niet op de agenda en was gewoon een vaststaand gegeven. Slechts wat brandpreventieve zaken en een EHBO trommel bij de hoofdmeester en dat was het. 

Yep, we zijn er aardig op vooruit gegaan...
 

Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 31 maart 2023

Cultuurverschillen waaraan ik niet kan wennen (en geluksvogels)

Op 13 januari jl. ging mijn blog over het genieten van de open volière hier. 
Eigenlijk kort daarna zagen we steeds minder fantastische mooie vogels om ons heen. Het lijkt nu wel een dieptepunt. Onze vijver wordt niet meer door vogels bezocht. Ook de geluiden van de Otus uilen in de avond en nacht zijn inmiddels vertrokken.
In plaats daarvan in de vroege ochtend en late middag een brommer met iemand uit het dorp die een blauw net met zich mee draagt. Vreemd. 

Het broedseizoen is inmiddels aangebroken dus misschien is dat de oorzaak is van minder tot geen vogels dacht ik eerst nog. Maar nee...

We kwamen er achter dat de persoon op de brommer al bijna twee maanden lang drie super grote netten in het bos gespannen heeft en daarmee de (exotische) vogels en uilen vangt. 
Afgelopen zondagavond ineens grote zoeklichten in de bomen van het kleine bos aan de overkant van ons land. Plotseling een geweerschot. Weer een vogel aan gort. Even later hoorden en herkenden we aan de scooter de schutter uit het dorp.  

Dit jagen met flinterdunne netten en afschieten van uilen en de meeste andere vogels is illegaal en volgens 'The Wild Animal Reservation and Protection Act (2019) verboden. Niemand die zich daar iets van aantrekt. 

De vogels worden met een borrel erbij met vrienden als snack opgegeten. 
Het is allemaal heel 'gewoon' hier. Het hoort kennelijk bij de cultuur. 

Ik kan er niet aan wennen. Dit zijn voor mij ook niet het type mensen waarmee ik een warme band heb of mee kan opbouwen. Het heeft zeker te maken met mijn opvoeding maar dit (voor de fun) lijden van dieren in vallen past niet in mijn straatje. 

Op de natuur wordt hier mondjesmaat toch toezicht gehouden en ook de vogelstand wordt daarbij een beetje in de gaten gehouden. We vertelden de man op de scooter er over en nu komt hij in de middag niet meer om geen problemen te krijgen met mogelijke toezichthouders. Wij willen natuurlijk ook geen problemen. 

Afgelopen zaterdagmorgen wandelden we met de honden en liepen haast pardoes tegen twee van de grote, aan bamboe gespannen, netten aan. Ze waren in rijstvelden vlak voor bomen geplaatst. Een dode vleermuis, duif en 'onze' vriend kingfisher hingen er verstrikt in. Het maakte me verdrietig. 
We liepen naar huis en ik wilde er een foto van maken om er dit blog over te schrijven. 

Toen ik met mijn camera terug kwam bleek de kingfisher nog te leven, net als de duif. Ze konden zich, totaal 'ingepakt' door het net, niet meer bewegen en waren in de volle zon en bij de extreme hitte hier, denk ik bijna aan het koken. Ik liep snel weer naar huis om een schaar uit de EHBO doos te halen en de vogels te bevrijden. En dat lukte. In een andere net ook een pracht dier dat verstrikt was. Een buurboer zag ons de dieren bevrijden en dus zal het verhaal vast snel rond gaan in het dorp en vinden mensen me niet meer aardig. Thuis haalde ik samen met Phatsamon de net 'verpakking' van de dieren. 

De vogels zijn na hun bevrijding even op adem gekomen en hebben inmiddels het luchtruim weer gekozen. Afgelopen maandag trof ik wederom een prachtige kingfisher aan die ik gelukkig kon bevrijden. Vier letterlijke geluksvogels inmiddels. 

Als we de man op de scooter weer zien zullen we hem wat geven waarmee hij snacks kan kopen voor de borrel met zijn vrienden. Of hij daar blij van wordt weet ik niet. We zullen hem vertellen wat we gedaan hebben en hem vragen de netten te verwijderen. Eigenlijk gaat het nog maar om slechts een net. In de andere twee zijn jonge koeien blijven hangen en die laten zich daarmee niet vangen. Beide vallen zijn kapot.

Eigenlijk heb ik er, als gast hier, niets mee te maken. Toch kon ik het niet over mijn hart verkrijgen om die spartelende vogels niet te bevrijden. Het is een cultuurverschil waaraan ik nooit zal wennen. 

Hopen dat we snel weer mooie vogels om ons heen krijgen en dat de natuurbescherming er voor zorgt dat de netten weg gaan en blijven. 


Frans Captijn (Gangey Gruma) 


 


vrijdag 24 maart 2023

Hagel wervel wind

Afgelopen zaterdagmiddag, 18 maart, werd ook mijn huis in Mae Rim, Chiang Mai, getroffen door de gigantische zomer storm (meer een hagel wervelwind). 

Op onze residences waaiden vele bomen om, ramen werden uit hun sponningen geblazen en dakpannen sneuvelden bij bosjes. En niet alleen onze residences maar diverse districten om ons heen veranderden in een ramp locatie. Honderden gebouwen, auto's, electriciteitspalen, en wat al niet meer liepen grote schade op. 

De reguliere aannemer van onze residences is er druk mee. Hij merkte ook bij mijn huis de schade op door de afgewaaide en gebroken geglazuurde leien die om mijn huis in de tuin lagen. Vanmorgen is de schade hersteld. Diverse leien waren gesneuveld en er was een gat in het dak van ruim een meter breed en twintig centimeter hoog geslagen. Shit happens.

Klimaatverandering? Misschien. Gedragsverandering speelt zeker ook een rol. 

Terug van weg geweest in het Noorden van Thailand, na twee jaar, is het 'smokey season'. En eigenlijk niet alleen in Thailand maar in grote delen van Azie. Afkloppen maar in Surin hebben we er niet al te veel last van. 

In het begin van het jaar worden bossen en velden in de fik gestoken. De rijstvelden om de as van de stoppels van de afgelopen oogst als kunstmest te gebruiken voor de nieuwe oogst. De bossen om de gevallen bladeren te verbranden zodat de grond sneller regenwater op kan nemen en paddestoelen sneller kunnen groeien. Die worden in grote getalen geplukt en verkocht. De vraag is groot. 

Waarom in Surin bijna niet? Daar gaan de koeien overdag de stoppelvelden in en wordt het rijststro in balen opgeslagen voor als ze weer op stal moeten. De koeien vreten de stoppels en het onkruid dat er tussen op komt op en produceren mest dat, ongeveer over een maandje, weer bij het omploegen en gereedmaken van de velden de voedingsbodem maakt. 

Afgelopen week kreeg ik van de Chiang Mai Expats club een krantenartikel toegestuurd waarin stond dat bijna 200.000 mensen met ademhalingsklachten in Thaise ziekenhuizen zijn opgenomen. Het lijkt of niemand zich daar druk om maakt. Er moet immers geld worden verdiend en wat dat voor je gezondheid, de natuur, het klimaat of nieuwe generaties betekent is niet van belang. 

En de laatste week werd de verontreiniging veel en veel te gek. Chiang Mai voerde de wereldranglijst van vervuilers weer aan. Te triest. 

Het leger zet dan soms vliegtuigen in die zilverjodide verspreiden om regen op te wekken. Dit keer vermeldde de krant (Bangkok Post) dat het werd gedaan om hagel tegen te gaan. Of dit dus aan de lokale zomerstorm ten grondslag ligt is niet te zeggen.

Hoe dan ook, het blijft voor velen super vervelend. 


Frans Captijn (Gangey Gruma) 





  

vrijdag 17 maart 2023

Onze eerste ananas (en meer).

De seizoenen zitten hier anders en toch ook weer hetzelfde in elkaar dan in Nederland. Thailand ligt immers boven de evenaar op het Noordelijk-Halfrond. 

We kennen hier de regentijd en de droge tijd. De droge tijd kent een koele en een warme periode en zo kom je hier op drie seizoenen. 
Als je het naar de Nederlandse maatstaven zou 'vertalen' dan kom je ongeveer uit op:
- Winter is droge koele periode.
- Lente  is droge warmer wordende periode.
- Zomer is natte warme periode.
- Herfst is (zeer) natte koeler wordende periode.

Wij zitten hier inmiddels in de lente en de temperaturen lopen al weer stevig op. 38 graden Celcius in de schaduw overdag is geen uitzondering meer en de verwachting dit jaar is dat die temperaturen weer tot rond de 43 graden celcius volgende maand door zullen stijgen. 
Hoogtepunt is hier half April als ook het Thaise Nieuwjaar (Songkran/waterfestival) wordt gevierd. Het kan gelukkig weer na een paar jaar. 
Op dit moment is het nog steeds (kurk) droog. Over een maandje komt daarin de eerste verandering. 

Dat het lente is en de natuur uitkijkt naar water beginnen we om ons heen te zien. Oude bladen liggen op de grond. Het krakende geluid ervan is niet te missen als onze drie honden er 'sochtends en 'smiddags met plezier doorheen hollen. De nieuwe (grote) bladeren zijn al uit. Waar ze het water vandaan halen weet ik niet maar het heet natuur.

Phatsamon verzorgt onze tuin zo goed als ze kan en dat betekent ook diverse keren per week stevig de planten water geven en natuurlijke meststoffen toedienen. Dat kost toch aardig wat tijd in zowel de ochtend als de late middag. Een kwestie van aandacht geven wat ze met plezier doet. 

Schitterend om te zien hoe de kleuren weer terugkomen en... dit jaar als primeur onze eerste eigen ananas. 
En, hier toegestaan, ook cannabis. Ze gebruikt het in thee en als kruid in gerechten. Zelf merk ik nauwelijks het verschil maar het schijnt ook homeopatisch gezien goeie invloed op van alles en nog wat in je lijf te hebben. Prima dus.

Diverse planten die in Nederland in een tuincentrum als kamerplant te koop zijn goeien hier gewoon in het wild. Ze zijn vaak ook veel te groot om uberhaupt als kamerplant gebruikt te kunnen worden. Het klimaat, samen met wat water en verzorging maken het verschil. 

Phatsamon leerde van haar vader al hoe je plantstengels snijdt, in de grond duwt (of een stukje ingraaft) en wat water geeft. De rest gaat vanzelf. Nagenoeg alles groeit hier al kool (als het maar water krijgt). En wat dat water betreft hebben we al drie jaar aardig gemak van onze eigen 60 meter diep geboorde put, tanks en pompen. Afkloppen maar tot nu toe nagenoeg geen storingen. 

En wat onze tuin betreft is er meer. 
Ook tientallen cactussen, die ze uit het wild gekweekt heeft beginnen het nu geweldig te doen. De eerste bloemen beginnen weer te komen en samen met de dagelijkse kleurrijke vogels die ons bezoeken maakt het ons dagelijks ontbijt buiten op de veranda een genot.  

Een beetje aandacht voor en hulp aan de natuur maakt het hier goed toeven. Hoewel die 43 graden ook voor ons toch wel een beetje (te) veel van het goede is. 

Frans Captijn (Gangey Gruma)