vrijdag 26 november 2021

'G-Polderen'. Politieke crisis besluitvorming (?) zonder langdurig effect.

De beste stuurlui staan aan wal en ik kijk er slechts van een afstand naar en toch...

Wie het dan ook bewust of per ongeluk de wereld in heeft gebracht, de hele wereld weet inmiddels wel dat het er helemaal nooit, maar dan ook nooit meer uit gaat. Gevaccineerd of niet, lockdown na lockdown, het lijkt niet veel uit te maken, laat staan langdurig positief effect te hebben. 

Vast staat dat ons sociale leven en patroon aardig veranderd is. Naar mijn mening en vanuit normaal menselijk contact en omgang, niet ten goede. Verveling, psychische en lichamelijke (overgewicht) klachten, zijn toegenomen en huiselijk geweld lijkt helaas een nieuw tijdperk te zijn ingegaan.  

Nu weer ‘G’ discussies. Weer eens wat anders in de voortdurende pogingen tot bestrijding.  

G kwam me een beetje bekend voor. Het is alweer een paar jaar geleden dat ik hier in Thailand een berichtje kreeg dat ik met mijn oude Nokia telefoon moest overstappen op een ander G netwerk en gratis een andere mobiele telefoon kreeg. Volgens mij van 2 naar 3G. Het oude netwerk zou worden afgesloten. Het zegt me niet zoveel inmiddels is er volgens mij al 5G. Als je er maar blij mee bent. Van mij hoeft het niet. Nog meer eenzaamheid en minder intermenselijk contact. Volgens mij zijn mensen sociale wezens die juist dat contact en niet die afstand nodig hebben en verdienen.
 
Ik was dan ook verrast om ineens te horen dat er weer een 2G mogelijk wordt ingevoerd. Snel kwam ik erachter dat dat helemaal niets met telefonie- en internetnetwerken en snelheden te maken had. Het gaat om de verdere beperking van je vrije keuze om je al dan niet, voor uiteindelijk slechts een aantal maanden, te laten vaccineren tegen een wereldwijd virus. Je kunt er tijdelijk wat bewegingsvrijheid mee terug krijgen. Hou je van reizen naar het buitenland, dan is je toekomst wellicht elke negen maanden een extra vaccinatie.
 
En wat dat vraagteken (?) in de kop van dit blog betreft het volgende. De wereld is en blijft in crisis ook Nederland. Zeker zoals in Nederland de politiek bezig is met rampenbestrijding en crisisbeheersing. Crisis besluitvorming is een vak en specialisme. Een vak dat helaas niet is weggelegd voor politiek en bestuur. Iedereen weet het achteraf (ook daar) beter en zeikt elkaar (sorry voor het woord) publiekelijk af. Besluitvorming (waar nog steeds haast mee blijft) duurt tijden en discussies gaan tot diep in de details. Er wordt ook hiermee wat afgepolderd. Het effect, een jojo-beleid waar mensen meer dan gek van worden en het logischerwijze ook allemaal niet meer zien zitten of nog langer pikken. 

De wijze waarop dat de laatste tijd met terreur geuit wordt is te triest voor woorden. Je zult maar hulpverlener of ondernemer zijn. En met z'n allen mogen we alles uiteindelijk weer met ons belastinggeld betalen. Gebrek aan opvoeding en respect. En dat zegt veel over ouders. Inderdaad puberteit is niet de gemakkelijkste periode en juist die tijd vraagt om sturing. Maar we zijn te druk met onszelf en met de 'sociale media'. Weldegelijk invloed van die 'afstand maatschappij' die we voor het gemak dan 'een andere tijd' en 'nieuw normaal' noemen. Niet normaal! 

En jawel, de politiek is en blijft bestuurlijk verantwoordelijk. De uitvoering en crisisbesluitvorming hoort op een ander niveau thuis. Een niveau met mensen die er technisch inhoudelijk voor zijn opgeleid. Dat niveau 
ís er en de besluitvorming kan razend snel. Nodig om nieuwe ontwikkelingen en problemen vóór te zijn in plaats van er achter aan te hobbelen. 

Als je tijdens een crisis voortdurend eerst vooraf toestemming moet vragen in plaats van dat je direct handelend kunt optreden, dan is de besluitvorming om de crisis de baas te raken op voorhand vleugellam gemaakt. En dat heeft alles te maken met het vertrouwen in het team dat er écht (of tenminste het meeste) verstand van heeft en verantwoordelijkheden en bevoegdheden overdragen.
 
Misschien geen gek idee om naast een hoofd van de nationale politie en een nationaal commandant van de strijdkrachten ook een nationaal hoofd fysieke veiligheid & gezondheid, een nationaal hoofd Rijkswaterstaat en een nationaal hoofd Waterschappen in het leven te roepen. Samen vormen zij een nationaal team rampenbestrijding en crisisbeheersing. 

Een lange weg van belangen te gaan… en toch… wellicht een stevige stap voorwaarts in nationale rampen en crisis besluitvormingsprocessen die (nu en in de toekomst) nodig zullen zijn. En in de situatie waarin we momenteel zitten misschien nog wel meer en vooral sneller anticiperend op de zorg en het welzijn van het zorgpersoneel.
 
Doorgaan met politiek polderen over welke ‘G’ het nu moet gaan worden lost, in mijn ogen, deze crisis in ieder geval niet op. En de verlichting van de druk op de zorg zal structureel en bij de bron moeten worden aangepakt en aangepast omdat dat wat nu gebeurt slechts tijdelijke lapmiddelen zijn. 

Dit zal, wereldwijd, nog jaren zo door gaan. We zullen er mee moeten leren leven en wellicht de focus van het nieuws eens op iets anders moeten gaan leggen dan uitsluitend op deze pandemie. Er blijft namelijk ook zoveel fantastisch positiefs van en uit de wereld te delen. 


Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 19 november 2021

Media en de aantrekkingskracht van emotie

Als ik zo af en toe het ‘nieuws’ kijk of op de (Thaise) televisie, in het restaurant waar we regelmatig eten, in een show flarden van wederom een familiedrama voorbij zie komen, dan komt regelmatig een herinnering uit mijn masteropleiding terug.

Het eerste is dat ‘nieuws’ eigenlijk altijd al ‘oud’ is. De media geven immers normaliter verslagen van dingen die al gebeurd zijn. Media zijn, van oorsprong, onafhankelijke en onpartijdige organen die dienen als de ogen en oren van de bevolking om verslaglegging van feiten die gebeuren te doen. Zo werd het ons in ieder geval verteld en uitgelegd. Het sprak en spreekt me aan.

Wereldwijd gezien vraag ik mij overigens die onafhankelijkheid en onpartijdigheid aardig af. De betaler betaalt en ook (politieke) macht heeft aardige invloed op wat ons wordt voorgeschoteld op wat de media brengen of mogen brengen zo we allemaal weten. Wat de échte waarheid achter sommige verhalen is blijft regelmatig de vraag. En ook na verloop van tijd blijkt uit nieuwe of aanvullende informatie dat het gepubliceerde verhaal toch iets anders was. Je hoeft dus zeker niet alles te geloven.

Een tweede fenomeen is dat voor de media de waarde van nieuwsartikelen emotie prioriteit heeft. In een kamer van het dagelijks journalistenoverleg pronkte op nummer 1 (van drie) op een muur in relatie tot onderwerpen die in het ochtend overleg mochten worden ingebracht het woord ‘emotie’. Ik ben overigens die andere twee vergeten.

Nieuws moet ‘aantrekkelijk’ zijn en emotie is de grootste trigger. En dat geldt natuurlijk niet alleen voor nieuws maar zeker ook voor al die fundraising en goede doelen campagnes waarmee je haast wekelijks om je oren wordt geslagen.
Thuis hadden mijn ouders een massa geproduceerde kopie van het schilderij van het bekende huilende jongetje (foto bij dit blog). Het maakte me altijd wat triest. Iets dat eigenlijk in ons gezin ook totaal niet paste.

Het is maar net waar je de focus op legt en… hoe je het brengt. Soms goed om even bij stil te staan omdat een verhaal altijd meerdere kanten (wat door de media ook onderzocht hoort te worden) heeft of soms ook met een korreltje zout genomen kan worden.

Emotie in nieuwsberichten en marketing levert abonnees, donateurs, televisiekijkers, internetbezoekers, etc. op. Het is altijd ook zakendoen. Of het echte (meer)waarde heeft? Voor het nieuws in ieder geval wel.

De meeste mensen, nieuwsgierig (nieuws gierig?) als we immers zijn, smullen er van…


Frans Captijn (Gangey Gruma) 


vrijdag 12 november 2021

De onhebbelijke houding van ‘Recht hebben op’

Ik ben al aardig wat mensen tegengekomen die vanuit een grondhouding van ‘Ik heb er recht op’ leven. Alsof het leven van mensen eruit bestaat om elkaar als basis onrecht aan te doen. Altijd op hun hoede en angstig om wat er met ze misschien wel zou kunnen gebeuren en dat, als houvast, afzetten tegen hoe de regeltjes precies zijn om in evenwicht te blijven en zich ‘veilig’ te blijven voelen.

Ik herinner me nog uit mijn jonge jaren hoe sommige mensen bij de brandweer kwamen solliciteren. ‘Blaartrekkende’, emotionele, verhalen waarom ze zo graag mensen wilden helpen. Na een paar weken, al dan niet beïnvloed door collega’s, kwamen ze al aan met de regels uit de Collectieve Arbeidsvoorwaarden Regeling waar ze allemaal recht op hadden. Soms stapten ze met hulp van de vakbonden het ‘strijdtoneel’ van hun recht al op.
 
Ook uit de privésfeer ken ik een aantal voorbeelden. Altijd maar zeuren en klagen over het onrecht dat ze wordt aangedaan. Een soort van Calimero houding van 'zij zijn groot en ik ben klein'. De rechtspraak en advocatuur voeren en varen er wel bij.
 
Mijn moeder citeerde regelmatig een familielid die steevast de opmerking maakte: “Je moet op je punten blijven staan!” De vrouw leek op het eerste gezicht een gezellig mens. Als je haar iets langer leerde kennen kwam je erachter dat het eigenlijk een harde persoon zonder enige hartelijkheid was. Andere mensen wilden er uiteindelijk niet graag mee omgaan. En dat maakte haar dan weer boos, hard en strijdlustig. Steevast lag het voor haar altijd aan ... die ander. 
 
Ik heb het idee dat dit gedrag vaak met ervaringen uit het verleden te maken heeft. Het achter geschoven, verongelijkte en ontevreden, kind dat onvoldoende aandacht kreeg. Het ‘recht’ en de ‘regeltjes’ zijn dan tenminste nog een vorm van genoegdoening en veiligheid.
 
En, begrijp me niet verkeerd, regels zijn er niet voor niets en zonder regels kunnen we met zo’n grote groep mensen op deze planeet niet leven. En je hebt recht waar je recht op hebt. Maar om je daar nu standaard altijd als een teckel aan vast te klampen en in vast te bijten??? 
 
Het voortdurende proces om gelijk te krijgen en je recht te halen levert uiteindelijk niets anders op dan dat het je levensvreugde om zeep helpt en eenzamer maakt. 
Je raakt verbitterd en moe en wordt in je omgeving een zuurpruim en zeurdoos.

Dankbaarheid, veerkracht en flexibiliteit verdwijnen. Volgens mij niet echt een vorm van gelukkig leven. Soms wat loslaten helpt.



Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 5 november 2021

Geluk. Hoe eenvoudig kan het niet zijn?

Ik kreeg afgelopen week een paar foto’s toegestuurd van een nicht van me, de dochter van de zus van mijn moeder. De foto bij dit blog is er een van. 
Met haar kleinzoon, Tom van vijf, was ze afgelopen dinsdagmiddag naar het bos gegaan om paddenstoelen te zoeken en aandachtig te bekijken. Spannend en, haar kennende, zeker een reuze avontuur. Werkelijk een be-LEVING. Hun geluk kon niet op. 

Het zette me aan het denken. Hoe eenvoudig kan geluk niet zijn? 

Twee weken geleden las ik ergens: “Geluk zit niet in rijkdom, macht en beroemdheid; dat zijn juist vaak belemmeringen om gelukkig te worden, maar het geven van je aandacht, hartelijkheid en liefde geeft je voldoening, en hoe meer je geeft, hoe meer je terugkrijgt.”

Die uitspraak kwam bij me terug toen ik de mail van mijn nicht las en haar foto’s zag. 
We maken ons wat druk in ons leven. Carrière maken en proberen hogerop te komen, het zit in onze genen. Weinig tijd voor onze kinderen. Ze zoeken al snel hun heil in de door hun ouders aangeleerde ‘digitale Nanny’ tegenwoordig.

Het is natuurlijk ook een pittige opgave en al zeker zo in de 'zomer' van je leven. Samen moeten werken voor je peperdure huis, aandacht voor je werk, sociale verplichtingen, sociale media, en ook nog opvoeden wat je eigenlijk nooit hebt geleerd. En soms kun je je wel eens afvragen waar eigenlijk het geluk van jezelf gebleven is. 

Of je met al die drukke bezigheden het ware geluk vindt is de vraag. Heel vaak is het juist het tegendeel. Het overkwam bijna ook mij.
 
Misschien is het gek om te zeggen maar onze echtscheiding leverde aan quality time voor de kinderen, in mijn beleving, wat op. Om het weekend waren ze er. We keken er allemaal naar uit. Mijn secretaresses wisten dat ze die weekenden in mijn agenda vrij moesten houden van werkactiviteiten en dat lukte bijna altijd. 

De kinderen in de hoofdrol. Naar de kinderboerderij. Mee in het bos. Naar de stalling van het paard en regelmatig een ritje erop mee. Heel veel samen lekker bezig en lekker lachen om maffe dingen die we ontdekte of samen deden. Nog steeds komen die verhalen regelmatig terug. En inderdaad, hoe eenvoudig kan het niet zijn?

Het vinden en leven van levensvreugde blijkt steeds weer de voornaamste bron van geluk te zijn. En die levensvreugde zit niet in hebbedingetjes maar juist in hele normale zaken zoals paddenstoelen zoeken en samen bekijken in het bos. Onvergetelijke momenten!

Kom er niet te laat achter...


Frans Captijn (Gangey Gruma) 


vrijdag 29 oktober 2021

Gezelligheid kent weldegelijk tijd. Over normen en waarden die vervagen.

Afgelopen dinsdagavond hadden we in ons ‘restaurant’ een fantastische avond. Wat is het toch heerlijk om te communiceren en oprecht hartelijk te lachen. Ik deelde onze ervaring met mijn kids, mijn broer en mijn zussen. Hoe anders was het de dag erop. 

Ontbijt en diner zijn voor ons de momenten van de dag om bewust te genieten van dat wat we eten, van onze omgeving en van de gesprekken met elkaar en/of met anderen. We hebben en nemen er de tijd voor. 

Woensdag jl. waren we erg vroeg voor het avond eten in het kleine ‘local food’ restaurant vlak buiten ons dorp. Toen we aankwamen was er nog maar één vaste gast. De meeste mensen die er komen kennen we inmiddels. Gezellig een biertje, eten bestellen, zien hoe het met passie door de gastvrouw wordt bereid en even wachten tot het klaar is. Ondertussen een gesprek met elkaar of met anderen die er zijn. En hond Kadhow is vast van de partij en weet zich te gedragen. 

Vrij snel kwamen er ook andere gasten binnen en zaten de tafeltjes, op één na, weer vol. Aan onze tafel was nog wat zitplek vrij. Drie kennissen van ons gingen er zitten om te wachten op eten dat ze hadden besteld om mee te nemen. Direct doken ze, zonder een woord te wisselen, in hun mobiel. Het voelde voor mij direct als een koude douche. Weg gezelligheid. 

Ik ben ouderwets en (gelukkig) anders. Waar maak ik me druk om kun je zeggen. Toch héél normaal tegenwoordig? Voor mij dus niet. Ik vind het respectloos en het geeft aan hoe normen en waarden meer en meer vervagen of veranderen. En inderdaad, met die veranderingen ga en wil ik niet mee. Het is dus vooral ook mijn probleem en niet dat van de ander. 

Na een kleine vijftien minuten was mijn oplossing eerst om de boel op te pakken en aan het nog vrije tafeltje te gaan zitten. Die voorgestelde move werd door mijn vriendin niet zo gewaardeerd. Optie twee die ik uitvoerde was dat ik mijn diner liet inpakken voor thuis. Verbaasde reacties om ons heen waarom we al zo snel naar huis gingen. Omdat ik de gezelligheid door het staren in al die mobiels mis was mijn antwoord. Waarom zou je er een mooier verhaal van maken. 

Die avond, na mijn thuisdiner, kreeg ik onverwacht van mijn jongste zus een foto van een pagina uit het boek: “Het haperende brein” van Leontine Trijber toegestuurd. Ze had er die ochtend een lezing over bijgewoond in relatie tot het thema dementie en was super enthousiast over dat boek. 

Ik las op die pagina: Positieve gevoelstaal (taal die vanuit je hart komt) is een belangrijk middel om met elkaar in contact te komen en bruggen te slaan. Het brengt een verbinding tot stand en een warm contact van hart tot hart. Een warm bad.

En kijk, dat is wat mij nu mij aanspreekt. Toch echt iets anders dan die koude douche van woensdagavond. 

Overigens, goed dat dit is gebeurd. Het geeft mijn eigen grenzen weer zoals ík wil leven en probeer vanuit respect met mensen om te gaan. Ieder zijn eigen keuze. Soms gewoon lachwekkend om te zien hoe lepels en vorken naast een mond uitkomen omdat de mobiel aandacht krijgt.

Weg, voor mij, met die dingen op en aan tafel. En wat die vriendschap met de kennissen betreft, geen man over boord. Die is er, net als vooraf, nog steeds. We hebben gisteravond samen weer zalig gelachen.


Frans Captijn (Gangey Gruma) 

 

vrijdag 22 oktober 2021

Rijst in Isaan, Thailand.

Waarom niet eens wat over rijst vertellen? Op de plek waar we aan het bouwen zijn zitten we er op dit moment letterlijk middenin. Als hooikoortspatiënt een aantal weken per jaar niet altijd een pretje maar de ‘groene energie’ (het lichte rijstgroen is mijn lievelingskleur) die van de velden afkomt maakt veel goed.

De taak van de rijstboer is om het land te bewerken en te bemesten,
Het rijstveld onder water te laten lopen,
De rijst op de juiste manier te zaaien of te planten
En nooit te vragen wanneer de rijstkorrels gevormd zullen worden.
Ze komen op hun eigen juiste tijd.
 
(Boeddhistische wijsheid)

Het gebied (Isaan), waar ik in Surin in Noordoost Thailand de meeste maanden van het jaar woon en samen met mijn partner aan het bouwen ben, wordt wel de rijstschuur van Thailand genoemd. Persoonlijk vind ik dat wat vreemd omdat ik denk dat er in andere delen van Thailand veel meer rijst wordt geoogst. Ik kom daar verder in dit blog nog even op terug.
Naast toerisme is het produceren en exporteren van rijst één van de grotere inkomstenbronnen van Thailand. Het eten van rijst in dit land kun je vergelijken met hoe wij aardappelen in Europa consumeren maar dan een graadje meer. Er wordt ook, net als dat met aardappelen het geval is, van alles van gemaakt.  
 
Zeker op het platteland, zoals waar wij nu wonen, is het de culturele gewoonte dat een kind na de geboorte een rijstplot, paddy of veld krijgt. Zo is dat dus ook met mijn partner en haar broers en zus. De landbouwgrond is (en blijft meestal) familiebezit. De hele gedachte erachter is dat mensen in deze omgeving van kind af aan mee krijgen dat je zo veel mogelijk zelfvoorzienend moet zijn. Op eigen benen moet kunnen (blijven) staan. Het is dan ook zeker niet alleen rijst maar bijvoorbeeld ook het telen en kweken van groenten, kruiden, vaak vee, vis (een grote vijver zoals wij die ook hebben), bananen, en wat daarbij komt en hoort.
 
Het levert een enorme veerkracht op. Een mooi voorbeeld van hoe dat werkte was en is te zien bij de wereldwijde pandemie. Mensen die hun baan in de stad of in het toerisme verloren gingen terug naar huis. Naar hun familie op het platteland. Een veilige basis. Er is altijd meer dan genoeg te doen en te eten. Over het algemeen geen stress maar toch stevig wat werk te verzetten.
 
Terug naar de rijst. De boeddhistische wijsheid hierboven geeft al heel veel weer. Ik gebruikte het regelmatig in mijn meditatielessen als voorbeeld. Er zijn enorm veel verschillende soorten en variaties rijst. Dat vertaalt zich in vele geuren, smaken en ook kleuren.
In de omgeving van mijn huis in Mae Rim (Chiang Mai) bijvoorbeeld wordt veel kleefrijst (dessert rijst) geteeld. In de velden om ons heen in Surin bloeit veel Jasmijn rijst.
 
De taak van de boer is om het rijstveld klaar te maken. Dat is ploegen (je ziet nog maar een enkele koe of handmachine voor dat werk maar over het algemeen een tractor) en daarna egaliseren. Regelmatig wordt al de eerste bemesting toegevoegd. En vanaf dat moment lopen processen uiteen. Dat heeft heel veel te maken met of er gewacht moet worden op natuurlijk water (regen) of dat er gebruik gemaakt kan worden van irrigatiesystemen.
 
De geploegde grond moet vochtig (modderachtig) zijn. Is er te veel water ineens en staat het land snel onderwater dan is zaaien geen optie meer. De zaai rijst gaat drijven met alle gevolgen van dien. Hier in Surin is het wachten op de regentijd. Afhankelijk van de eerste regen trekken de boeren er massaal op uit. Zaaien gebeurt hier het meeste. Super irrigatie hebben we hier niet. In Mae Rim is dat stukken beter. De watertoevoer is beheersbaar en dat geeft ook de mogelijkheid om twee, of soms zelfs drie keer, per jaar te oogsten. Hier in Surin blijft het over het algemeen bij maar één oogst per jaar. Buiten de regentijd is het veel en veel te droog om iets met het land te kunnen doen. Jammer want daarmee wordt de helft van het jaar met de velden bijna niets gedaan. Je ziet er de koeien op grazen die de rijststoppels en wat gras vanaf halen.
En dat is ook het antwoord om mijn vraag of het wel echt waar is dat Isaan de rijstschuur is van Thailand. Op andere plekken kan vaak vaker worden geoogst en daarmee dus in mijn beleving ook een hogere totaalopbrengst.
 
Staat het land te snel onderwater dan is het planten in kleine groepjes, nog steeds meestal met de hand, de andere optie. De rijst wordt op een klein stuk van het veld in een ‘nursery’ grootgebracht en wordt in groepjes planten met een slimme beweging, in de modder gedraaid.
 
En daarna wordt het afwachten, de water toevoer en/of afvoer zo veel mogelijk regelen door het water in en uit te laten stromen door de lage dijkjes tussen de velden én (kunst)mest toevoegen. Het is hopen en bidden voor de juiste weersomstandigheden. Een nat begin en een niet al te nat en vooral niet te winderig eind van de groeitijd.
 
Het hele proces duurt zo rond de vijf maanden hier. Dat is vaak veel langer dan op andere plekken waar, met water in de buurt, twee tot drie keer per jaar kan worden geoogst.

Als de rijst, hier aan het eind van de regentijd/begin droge periode zo ongeveer in november, goud geel gerijpt is, is het tijd voor de oogst. Meestal wordt er met speciale machines gedorst. Toch zie je ook nog steeds families die het zware werk met de hand doen. Vanmorgen tijdens onze wandeling met hond Kadhow werd er op twee velden met de hand de rijst geoogst die was omgewaaid bijvoorbeeld. Dat kan er niet meer met een machine worden afgehaald en gaat anders rotten. 
In de zon wordt gedroogd en gekeerd. Paniek als er regen komt want dan moet alles wat vaak op wegen is uitgespreid met dekzeilen worden afgedekt.
 
De droge rijst gaat dan naar de fabriek waar ze verder wordt gepeld en verwerkt. Een deel blijft achter als zaaigoed voor het volgende seizoen. Een deel houdt de boer zelf (die zelfvoorzienigheid).
 
De opbrengst (voor de boer) is in mijn ogen nihil (zo'n 20 eurocent per kilo voor de ruwe rijst). De overheid bepaalt jaarlijks een minimumprijs per ton of per kilo. Wat de consument ervoor moet betalen staat vind ik niet in verhouding. Aan het hele proces tot de rijst bij jou op tafel staat wordt meer dan stevig verdiend.
 
Boeren komen er helaas vaak minimaal vanaf. Gevolg is dat mensen op het platteland zich arm voelen. Of ze ook echt arm zijn weet ik niet. Financieel is de opbrengst inderdaad beperkt met die rijst en hun koeien. Voor wat betreft de cultuur en hun omgang met familie en elkaar en niet of nauwelijks stress, zijn ze in mijn ogen meer dan rijk en… vergeet ook die gigantische grote stukken grond die ze in hun bezit hebben niet.




Frans Captijn (Gangey Gruma) 


vrijdag 15 oktober 2021

Geen verwondering meer, of toch?

Amazing Thailand? Land van de glimlach…?

Nu ik hier bijna tien jaar woon kijk ik er toch wat anders tegenaan.

Het land van de glimlach? Eerlijk is eerlijk, die glimlachen zijn tot op de dag van vandaag helaas waarschijnlijk nog slechts achter een masker te vinden. Het straatbeeld is veranderd. Waar in de wereld overigens niet? Triest, vind ik, dat ‘nieuwe normaal’. Het is helaas niet anders. Angst heeft het voorlopig nog steeds overgenomen van spontaniteit. En hoewel we langzaam weer ‘open’ gaan zal dat uiterlijk vertoon nog wel even, of misschien wel voor altijd, blijven.

En ook de verwondering is, althans voor mij, grotendeels weg. En dat heeft niets met een virus te maken maar met het feit dat je ‘overal’ aan gewend raakt. Vier of vijf personen (jawel met mondkapje en zonder helm) op één scooter? Het is ‘normaal’. Pick-up trucks te hoog en te breed volgeladen? Niet nieuw meer. Spookrijders? Dagelijkse kost. Honden op scooters op de snelweg in het verkeer? Ik doe er zelf aan mee. En zo kun je hier nog wel even door gaan. En als ik er wat dieper over denk vraag ik me af of de echte verwondering dan weg is of juist heel erg is toegenomen.

Afgelopen week las ik ergens: “Er is altijd belangstelling voor het ongewone en het spectaculaire. Er is wijsheid nodig om de diepere gaven te zien, die in het alledaagse verborgen liggen.”

In het leven van veel mensen speelt nieuwsgierigheid een belangrijke rol. Zij willen weten, en voelen zich gerechtigd, om te weten wat er om hen heen gebeurt. Nu ik hier meestal in een klein dorp in Thailand woon maak ik het heel bewust mee. Mensen leven ervan. Het is het nieuws en een soort van sociale veiligheid.  Het stoort mij absoluut niet. Ik doe wat ik doe en ja, als buitenlander is dat meestal anders dan wat hier gewend en gewoon is. Goed dat er iets is om over te praten denk ik dan maar. En als er over dat wat ik doe gepraat wordt dan leef ik tenminste nog.  

En toch, ik verbaas me misschien wel meer dan toen ik hier mijn leven ging opbouwen over steeds meer. Niet meer over die dingen hier op de foto. Die zaken horen meer thuis bij dat wat onze toeristen verwondert.

Mijn echte verwonderingen zitten hem in de details en in de tijd om stil te staan om te kijken, te voelen, te luisteren, te proeven en te ruiken. Wat zitten dingen toch geweldig mooi in elkaar en hoe fantastisch zijn de meeste dingen om ons heen gemaakt.

Wie weet is het inmiddels wel die wijsheid om de diepere gaven te zien die in die alledaagse dingen verborgen liggen.


Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 8 oktober 2021

Tijd vliegt voorbij. Zo'n storing van ‘sociale’ media? Een fantastische herinnering om tijd verstandig te leven.

4 Oktober jl. was het alweer 27 jaar geleden dat mijn moeder overleed. Mijn oudste zus schreef me dat ze het zich nog als de dag van gisteren kon herinneren en dat het ook alweer vier jaar geleden is dat onze oudste broer overleed. “Tijd vliegt voorbij” zei ze.
 
We kennen het allemaal. En al zeker als je naar of op iets terugkijkt. Als je op iets waar je erg naar uit kijkt zit te wachten dan lijkt de tijd te kruipen terwijl die minuten natuurlijk niet trager gaan. Het is dus feitelijk allemaal een perceptie. Tijd vliegt voorbij. Elke dag mag je een dag optellen én streep je natuurlijk ook een dag af. Bij dat laatste sta je nauwelijks stil omdat je immers jouw ‘eindpunt’ niet kent. Je kunt proberen zo jong mogelijk te blijven. Zelfs in situaties proberen je leven te verlengen maar uiteindelijk, en dat geldt voor iedereen, verlies je die strijd altijd. 

Misschien is het beter om er eens meer bij stil te staan dat je tijd opraakt. Niet meer dan een normaal gegeven. Het helpt je om je tijd met verstand te gebruiken in plaats van te verspillen.
 
Tijdverspilling is in mijn ogen dan ook een beetje jammer. Beter om je bezig te houden met dingen die er écht toe doen en je minder druk te maken over dat wat je de hele dag aan wereldproblemen allemaal over je heen krijgt gegooid.
 
Als je wat ouder wordt sta je vaker stil bij die tijd die nog rest. De kwaliteit van je leven en hoe je daarvan zoveel mogelijk geniet. En inderdaad, als dat je lukt dan is dat een aardige luxe. Maar waarom zou je daar ouder voor moeten zijn? Te vaak maakte ik door mijn loopbaan mee dat mensen 's ochtends nog zeiden: "Tot vanavond". Helaas... 
  
En over wereldprobleem gesproken. We werden er diezelfde 4 oktober weer even mee geconfronteerd. Mensen die hun bestaansrecht uit ‘sociale’ media halen. Het ‘nieuwe normaal’ fenomeen bleek van een aanbieder een paar uur niet voorhanden. Een wereldwijde, lichte blinde paniek. Er was zelfs een life blog ingesteld en koersen kelderden. Bijna het eind van de wereld. Hoe moet ik nu mijn tijd doden?
 
Toch wel triest. Ik herinner me nog, inderdaad tijd vliegt, als op kantoor de stroom en/of het internet uitviel. Mensen kwamen dan hun kantoren uit en begonnen met elkaar te praten. 
Heeft iedereen, van nature, geen behoefte aan intermenselijk contact? Het waren leuke en vooral fijne momenten. En niemand maakte zich druk over onderlinge afstand moeten houden of ander gedoe.
 
Ik hoorde dat iemand afgelopen maandagavond tijdens de ‘sociale media uitval’ een oplossing opperde. “Hoe nu de tijd te doden? Doe gewoon hetzelfde als je normaal doet op social media, maar dan in levenden lijve.”
In mijn beleving een zinnige tijdbesteding (in plaats van gedragsverslavende tijdverspilling) die de kwaliteit van je leven uren per dag wat opkrikt. Ga eens wat meer tijd leven. Je tijd raakt immers op...
 
Overigens heb ik van die storing niets gemerkt. Tijdverschil zal wel een rol hebben gespeeld. Wij lagen zalig te pitten.
 
Frans Captijn (Gangey Gruma) 

vrijdag 1 oktober 2021

Dagelijkse ochtendwandeling. Steeds weer een fantastische ervaring.

Het is alweer 1 oktober. In Nederland is de herfst aangebroken. Hier in Thailand kennen we eigenlijk de vier seizoenen niet maar hebben iets vergelijkbaars. De regentijd en de droge periode. En die twee periodes kennen dan weer een warme en een koude periode in zich. Hoewel, koud... dat ervaren we met uitzondering van december en januari eigenlijk niet. Half april is het eigenlijk het heetste, gelukkig in de droge periode. Op dit moment zitten we hier aan het eind van de regentijd. Gisteren ochtend om half tien was het al 38 graden C en de vochtigheidsgraag lag rond de 90%. Een soort van gratis sauna die de hele dag duurt. Je went er aan en ook niet. 

Wat hetzelfde is, is dat je ook hier voortdurend de jaarlijkse cyclus van de natuur opmerkt. Op dit moment begint de rijst letterlijk de kop op te steken en dat is weer een fantastische ervaring. Zeker omdat deze lichtgroene kleur mijn lievelingskleur is. 

Elke ochtend na een uurtje yoga en meditatie ga ik er met hond Kadhow op uit. We hebben verschillende routes. Hij kijkt, staat stil, ruikt, holt ergens achteraan, verwondert zich en... ik doe voor een groot deel mee. Vooral met dat verwonderen. Ook een soort van meditatie. Ik laat mezelf eigenlijk dus ook uit. En elke dag is het weer anders. Met de wolken, de rijstvelden, de vogels, de bomen, de geur en de geluiden. Het blijft mooi om die ontwikkelingen in en van de natuur bewust stap voor stap mee te maken. 

Die bakken met regen, die me soms werkelijk de neus haast uit komen, leveren ook dat fantastische groen van dit moment op. Waarom langer schrijven als ik je op een ochtendwandeling met wat foto's mee kan nemen? 











Meestal steeds weer fantastisch begin van de dag. Blij en dankbaar om hier gelukkig nog steeds gezond van te kunnen en mogen genieten. 

 
Frans Captijn (Gangey Gruma) 


(P.s.: De laatste foto van het springbeest is van mijn dochter uit Perth (Australie) die zich bij haar ochtend wandeling in het park bij haar huis over dit dier meestal niet meer verwondert. Hij hoort daar gewoon thuis en hoort er gewoon bij ;)). 










 


 

vrijdag 24 september 2021

Ik mis niets!

Het is hier pittig en tropisch aan het regenen. Het geeft ons bouwproces extra pauzes. De afgelopen twee dagen waagde ik me er dan ook aan om een paar keer op mijn laptop live naar de algemene beschouwingen te kijken. Eergisteren vroeg mijn vriendin me daardoor ineens of ik heimwee had naar Nederland. Nou, … nee.
Natuurlijk mis ik daar mijn zoon en zou ik mijn familie graag weer eens willen zien. Een plan dat vorig jaar door een wereldwijd virus op het laatste moment in het duigen viel. Maar dat heeft voor mij niet met heimwee naar Nederland te maken.
 
Die beschouwingen waren in hoofdzaak voor mij een voorbeeld van een leerschool over hoe je vooral op vragen geen antwoord geeft en ook niet naar elkaar luistert. Het is werkelijk een kunst en dat noemen we kennelijk politiek.
 
Aan mijn zus schreef ik dat er in een peuterspeelzaal (waar de kinderhandjes dan ook nog eens niet zijn gevuld met een mobieltje of tablet om te tonen dat verhalen (beschouwingen) van een ander je geen ruk interesseren) stukken beter met elkaar gecommuniceerd wordt.
 
Hoe kunnen mensen de grijns op hun gezicht (of masker) in stand houden? Het moet toch vreselijk zijn om in deze negatieve energie van modder gooien, negeren en elkaar afzeiken te moeten (of willen) werken. Niet gezondheid bevorderend. Ziekmakend.
 
Het kleine Nederland is op heel veel gebieden groot. Iets om trots op te zijn. Voor de landspolitiek moeten we ons schamen. Het is, net als op veel andere plekken op de wereld, geen enkele eenheid (maar onenigheid) en, in mijn ogen, een trieste vertoning waarin mensen met werkelijk goeie bedoelingen voor het land helaas weinig voor elkaar kunnen krijgen… Dit is toch niet samen een land besturen van dat wat er binnen de EU nog te besturen voor een land over is?
 
Mijn jongste zus maakte de opmerking: “Je mist niets!”. Ze heeft voor mij gelijk. Nee… zeker geen heimwee. En, achteraf gezien, had ik beter wat anders en positievers kunnen doen dan naar deze vertoning van meningen te kijken. Het heeft nog niet eens amusementswaarde. 

Niets gemist en toch een beetje verspilde tijd. In ieder geval toch weer wat geleerd. In de toekomst maar niet meer kijken. Hopen dat het weer komend jaar deze tijd wat droger is.


 
Frans Captijn (Gangey Gruma)